Το 1ο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΛΛΕΤ

Το πρώτο Διοικητικό Συμβούλιο είχε σθένος και μαχητικότητα. Η πρώτη μεγάλη εκστρατεία εναντίον της βιομηχανοποίησης του Νοτίου Σαρωνικού, με την μεγαλύτερη στην Μεσόγειο τσιμεντοβιομηχανία στα Μέθανα, γρήγορα συσπείρωσε τις αντιχουντικές δυνάμεις του πολιτισμού.

Ο αγώνας δόθηκε παρ’ όλους τους κινδύνους που διέτρεχαν τα μέλη του Δ.Σ. και οι οικογένειές τους –Κωνσταντίνος Δεκαβάλλας, Παναγιώτης Ζέπος, Κώστας Καρράς, Ντούλα Μουρίκη, Χαράλαμπος Μπούρας, Παύλος Μυλωνάς, Ανδρέας Συμεών– εναντιωνόμενα στην πολιτική του χουντικού καθεστώτος.

Ακόμα, ο αγώνας δόθηκε παρά τη σιγουριά ότι σε μια μάχη Δαυΐδ και Γολιάθ κερδίζει συνήθως ο Γολιάθ… Κι όμως κανείς δεν δίστασε εφόσον επρόκειτο για την καταστροφή του Νότιου Σαρωνικού. Με την απροσδόκητη πτώση της δικτατορίας, μια από τις πρώτες πράξεις της κυβέρνησης της μεταπολίτευσης ήταν η ακύρωση της εγκεκριμένης τσιμεντοβιομηχανίας στα Μέθανα με τις υπογραφές τριών υπουργών: του Γιάγκου Πεσμαζόγλου (Συντονισμού), του Ξενοφώντα Ζολώτα (Οικονομικών) και του Μπάμπη Πρωτόπαπα (Βιομηχανίας). Έτσι διασώθηκε ο Νότιος Σαρωνικός για μια άλλου είδους ανάπτυξη φιλική στο περιβάλλον.

- Επαναλαμβανόμενες υπουργικές αποφάσεις από το 1962, 1967, 1975, 1996, χαρακτηρίζουν την Ύδρα και το Μικρό Καμίνι,“διατηρητέα μνημεία και τόπους που παρουσιάζουν ιδιαίτερο φυσικό κάλλος και ενδιαφέρον από απόψεως αρχιτεκτονικής και ιστορικής, χρήζοντα ειδικής κρατικής προστασίας”.

- Το 2002 ο αρχαιολογικός νόμος προβλέπει ότι στους «ενεργούς οικισμούς που αποτελούν αρχαιολογικούς χώρους απαγορεύονται οι επεμβάσεις που αλλοιώνουν τον χαρακτήρα και τον πολεοδομικό ιστό ή που διαταράσσουν την σχέση μεταύ των κτιρίων και των υπαιθρίων χώρων»

- Παρ’ όλες τις ανωτέρω υπουργικές πράξεις ήδη από το 1972 η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ μαζί με την EUROPA NOSTRA χρειάστηκε να εναντιωθούν (ευτυχώς αποτελεσματικά) στην πρόταση κατασκευής ενός τεράστιου μώλου προκειμένου να επισκέπτονται το νησί πολύ μεγαλύτερα κρουαζιερόπλοια.

- Έκτοτε ο αγώνας της ΕΛΛΕΤ συνεχίζεται με διάφορες αφορμές (διάνοιξη δρόμων, εισαγωγή οχημάτων, εγκατάσταση τελεφερίκ κλπ).

-Πρόσφατα η ΕΛΛΕΤ προσέφυγε στο ΣτΕ για να ακυρωθεί η απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού με ημερομηνία 1/2/2006 που επιτρέπει υπό όρους την ανέγερση 9 παραθεριστικών οικιών στην περιοχή Αυλάκι η οποία ανέκαθεν υπήρξε αδόμητος υπαίθριος χώρος.

- Αξίζει να σημειωθεί ότι από το 1993 κατόπιν ενεργειών του Συλλόγου Οικολόγων Υδρας η Υδρα είχε επανέλθει με Π.Δ. στην εποπτεία του ΥΠΠΟ και για κάθε οικοδομική άδεια χρειαζεται εκτός από έγκριση του ΥΠΕΧΩΔΕ, γνωμάτευση του ΚΑΣ και απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού. Όμως ελλείψει συνολικής μελέτης και σχεδιασμού, το ΚΑΣ αντιμετωπίζει μεμονωμένα και χωρίς συγκεκριμένα, εξειδικευμένα και πάγια κριτήρια αιτήσεις για έγκριση αδειών που εύκολα χορηγεί το ΥΠΕΧΩΔΕ βάσει του ισχύοντος ΓΟΚ. Κατόπιν έντονων κινητοποιήσεων της ΕΛΛΕΤ και άλλων οργανισμών απορρίφθηκαν πολλές παρόμοιες αιτήσεις για ανέγερση μεγάλου αριθμού παραθεριστικών οικιών στην θέση Μικρό Καμίνι.

- Η ΕΛΛΕΤ υποστηρίζει ότι η ανάπτυξη της Υδρας δεν μπορεί να ακολουθήσει την «πεπατημένη» της ανεξέλεγκτης οικοδόμησης συγκροτημάτων και κάθε λογής καταστημάτων ή οδικών δικτύων. Αντιθέτως χρειάζεται συντήρηση και αναβάθμιση των υπαρχουσών εγκαταστάσεων που εξυπηρετούν τους επισκέπτες και πολύ προσεγμένη επέκτασή τους, εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο. Χρειάζεται επίσης σοβαρή αναβάθμιση των ανεπαρκών βασικών υποδομών του νησιού που παρέχουν νερό, ενέργεια, αποχέτευση και διαχείριση απορριμμάτων καθώς και αναβάθμιση της ποιότητας των παρεχομένων υπηρεσιών φιλοξενίας.

Από το ξεκίνημά της η ΕΛΛΕΤ συνειδητοποίησε την έλλειψη ειδικευμένων αρχιτεκτόνων αναστηλωτών να στηρίξουν τις τεράστιες ανάγκες της χώρας.

Πρώτο το μέλος του Δ.Σ. της ΕΛΛΕΤ Καθηγητής Χαράλαμπος Μπούρας, τόνισε την ανάγκη δημιουργίας υποδομών με την θέσπιση υποτροφιών.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού ξεκίνησε από την ίδρυσή της πρόγραμμα υποτροφιών για την εκπαίδευση Ελλήνων αρχιτεκτόνων στον τομέα των αποκαταστάσεων. Με στήριξη του National Trust for Greece, αδελφή οργάνωση της ΕΛΛΕΤ που ίδρυσε ο Κ. Καρράς στην Αγγλία για να στηρίξει το έργο της, και χορηγίες από το Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντη και “The John S. Fafalios Foundation”, δόθηκαν πάνω από 30 υποτροφίες σε Έλληνες επιστήμονες που εξειδικεύθηκαν σε αναστηλώσεις στα κορυφαία για το θέμα πανεπιστήμια Centre for Conservation Studies του Πανεπιστημίου York της Μ.Βρετανίας και στο Πανεπιστήμιο της Ρώμης (Restauro).

Στην κριτική επιτροπή της ΕΛΛΕΤ έχουν μετάσχει προσωπικότητες όπως: οι καθηγητές Ιορδάνης Δημακόπουλος, Διονύσης Ζήβας, Χαράλαμπος Μπούρας και πιο πρόσφατα αρκετοί πρώην υπότροφοι.

Έτσι μέσα στα χρόνια έχει δημιουργηθεί μια υποδομή ειδικών με γνώση και ευαισθησία που αναστηλώνουν την πολιτιστική μας κληρονομιά από την Ακρόποή ως το Σινά και απο το Άγιον Όρος ώς την Πάτμο.

Στις τάξεις των υποτρόφων της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ανήκουν μεταξύ άλλων:

- Ασλανίδης Κλήμης,

- Κουφόπουλος Πέτρος,

- Μαμαλούκος Σταύρος,

- Μπακιρτζής Αργύρης,

- Τανούλας Τάσος.

Χάρη σε αυτούς και άλλους υποτρόφους, η χώρα μας πλέον διακρίνεται για το επίπεδο των αναστηλώσεών της με Πανευρωπαϊκά βραβεία.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, πρωτοπορώντας το 1972 δημιούργησε μια μικρή κινηματογραφική ταινία με τίτλο “Διαστημόπλοιο Γη”.

Η ταινία αφορούσε την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των μαθητών, για τα σοβαρά περιβαλλοντικά προβλήματα που αντιμετωπίζει ο πλανήτης. Σήμερα, μετά από σχεδόν 50 χρόνια βλέπουμε πόσο σημαντική είναι η κινητοποίηση των νέων που διεθνώς έχουν πάρει “στα χέρια τους” το παγκόσμιο κίνημα για την κλιματική αλλαγή.

Η επιτυχία της ταινίας ήταν τέτοια που μοιράστηκε σε 4,000 σχολεία ανά την Ελλάδα και αποτέλεσε το πρώτο έναυσμα περιβαλλοντικής συνείδησης για πάμπολλους Ελληνες, μικρούς και μεγάλους.

Η Νέα Μονή της Χίου, μνημείο μοναδικής σημασίας, συγκαταλέγεται στους τόπους Παγκόσμιας Αρχιτεκτονικής Κληρονομιάς της UNESCO λόγω της εξαιρετικής αρχιτεκτονικής και του πλούσιου και ιδιαίτερου διακόσμου. Το καθολικό της Νέας Μονής, το οποίο ανεγέρθηκε από τον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Μονομάχο τον 11ο αι., ανήκει στον οκταγωνικό τύπο και είναι ευρέως γνωστό για τον εξαιρετικής τέχνης ψηφιδωτό διάκοσμό του. Πρόκειται για έναν ολόκληρο οικισμό -με τράπεζα, μαγειρεία, ξενώνες, καταστήματα, κινστέρνα κ.α. – που περιβάλλει τον ναό!

Η ΕΛΛΕΤ φρόντισε για την αποκατάσταση σημαντικών μνημείων εντός του μοναστικού συγκροτήματος σε τρεις φάσεις:

α/ Αποκατάσταση μεσοβυζαντινού τέμπλου.

Ο καθηγητής Χ. Μπούρας μελέτησε και επέβλεψε την αναστήλωση του μεσοβυζαντινού τέμπλου στο καθολικό της Νέας Μονής, η οποία ολοκληρώθηκε το 1979 με χορηγία του αείμνηστου Αντώνη Χανδρή. Η αναστήλωση του τέμπλου συνέβαλε στην αποκατάσταση της ενότητας του εσωτερικού χώρου και στην ανάδειξη του κατακόρυφου άξονα, βασικών στοιχείων της αρχιτεκτονικής σύλληψης του μνημείου.

β/ Αποκατάσταση οικήματος και μετατροπή του σε μουσείο της Μονής.

Το 1978 με χορηγία του Αντώνη Χανδρή, ένα μικρό οίκημα της περιόδου της Οθωμανικής περιόδου αποκαταστάθηκε και μετατράπηκε σε μουσείο της Μονής που λειτουργεί μέχρι σήμερα. Ο καθηγητής Χ. Μπούρας εκπόνησε την μελέτη και επέβλεψε τις εργασίες αποκατάστασης, ενώ ήταν υπεύθυνος και για την μουσειολογική οργάνωση των κειμηλίων της Μονής.

γ/ Χρηματοδότηση της μελέτης αποκατάστασης του καθολικού.

Το 1996, με χορηγία του Ιδρύματος Λέων Λεμός, η ΕΛΛΕΤ ανέθεσε στον αρχιτέκτονα Σ. Βογιατζή την εκπόνηση μελέτης για την αποκατάσταση του καθολικού. Με βάση αυτή την μελέτη, η οποία ολοκληρώθηκε το 1998, το έργο εντάχθηκε στο Γ΄ ΚΠΣ και κατ’ αυτόν τον τρόπο κατέστη εφικτή η αναστήλωση του μνημείου. Για την διευκόλυνση του έργου αναστηλώσεως, η ΕΛΛΕΤ με χορηγία του Ιδρύματος Λέων και Ασπασία Λεμού εξασφάλισε στην εποπτεύουσα το έργο 3η ΕΒΑ τις επί τόπου υπηρεσίες του αρχιτέκτονα και αναστηλωτή Μ. Βουρνού (2005-2007).

Πλάκα: η γειτονιά που αναγνωρίζεται ως η αρχαιότερη, συνεχώς κατοικημένη, συνοικία της Ευρώπης, παρέμεινε μέσα στην πολυτάραχη ιστορία της Αθήνας το καταφύγιο των Αθηναίων στις τόσες δύσκολες ώρες που βίωσε η πόλις. Μια από τις χειρότερες ήταν η περίοδος της δικτατορίας, όταν επεκράτησε πλήρης ασυδοσία, καταλήφθηκε από bar, κέντρα με τεράστια μεγάφωνα που έδιωξαν τους κατοίκους, με λίγους ανήμπορους γέρους να μένουν αναγκαστικά… Όμως αποδείχθηκε πως αυτοί είχαν μεγάλη ψυχή.
Απίστευτο κι όμως αληθινό: η Πλάκα ήταν κατεδαφιστέα στα πολεοδομικά σχέδια με την εξαίρεση κάποιων μνημείων στην μέση αρχαιολογικού πάρκου! Υπήρχαν τότε λίγες αδύναμες οργανώσεις κατοίκων, αλλά σε αντιπαλότητα μεταξύ τους, δεξιοί αριστεροί κλπ.
 «Μια μέρα τους καλεσα όλους μαζί για καφέ, ε , αυτό ήταν ο πάγος έσπασε. Και ξεκίνησε μια αξιοθαύμαστη συνεργασία», θυμάται η Λυδία Καρρά, ιδρύτρια της ΕΛΛΕΤ και νέα κάτοικος τότε της Πλάκας.
1976: ιδρύθηκε η Συντονιστική επιτροπή για την Σωτηρία της Πλάκας, σε συνεργασία με τον Σύλλογο Αθηναίων, την Παληά Γραφική Πλάκα, τον Παρθενώνα κ.α. και πρωτεργάτες τον Δ. Γέροντα, τον Β. Μάλτα, τον Γ. Τζίνη, Ν. Ψαρρά, Χ. Μπράχο. Η ΕΛΛΕΤ έπαιξε από την αρχή σημαντικό ρόλο συντονισμού επεκτείνοντας τον αγώνα στους πολιτικούς και στους καλλιτέχνες.

1977: διακεκριμένοι καλλιτεχνες, ο Μίκης Θεοδωράκης, η Μελίνα Μερκούρη, ο Μιχάλης Κακογιάννης υπογράφουν επιστολή υποστήριξης στον αγώνα των κατοίκων.
Η Εκστρατεία ΝΑ ΖΗΣΕΙ Η ΠΛΑΚΑ υποστηρίχθηκε με προσπάθεια της ΕΛΛΕΤ από την EUROPA NOSTRA αλλά και διεθνείς τουριστικούς οργανισμούς.

1978: Στο επιχείρημα “η Πλάκα φέρνει δολλάρια”, ήρθε πάλι με προσπάθεια της ΕΛΛΕΤ αποστομωτική επιστολή 20 μεγαλύτερων διεθνών τουριστικών φορέων όπως η Tui, η American Express, η Thomson, η Seatours, ότι η Πλάκα δεν αρέσει καθόλου στους τουρίστες να είναι τόσο υποβαθμισμένη!

Με την σταθερή υποστήριξη των ΜΜΕ και αρθρογράφων όπως ο Ριχάρδος Σωμερίτης του Βήματος και ο Αντώνης Καρκαγιάννης, η Μαρία Καραβία της Καθημερινής άρχισε να μετακινείται η κοινή γνώμη.

O κόσμος της νύχτας έδειξε τα δόντια του. Πρωτεργάτες του αγώνα λιθοβολήθηκαν, στα αυτοκίνητά τους χαράχθηκε η Σβάστικα και σε ηλικιωμένους κατοίκους έστριβαν μεγάφωνα προς τα παράθυρά τους με μουσική διαπασών φωνάζοντας «Θα φύγεις ή θα πεθάνεις!!!» Ήθελαν να τους πείσουν να εγκαταλείψουν την Πλάκα. Αυτοί όμως είχαν δύναμη ψυχής!!

1979: ο Στέφανος Μάνος εγκαινιάζει την επέμβαση της Πολιτείας και βασισμένος στην σοβαρότατη μελέτη Ζήβα δημοσιεύει τα πρώτα διατάγματα και αρχίζει τις επεμβάσεις στην Πλάκα. Διαμορφώθηκαν πεζόδρομοι, κηρύχθηκαν 500 κτίρια διατηρητέα. Οι κάτοικοι όμως συνέχιζαν να υποφέρουν απο την ηχορύπανση.

1982: ο Αντώνης Τρίτσης δημοσίευσε το πρωτοποριακό διάταγμα για τις Χρήσεις Γης, το οποίο είχε προετοιμάσει ο Γιάννης Μιχαήλ για τον Στέφανο Μάνο, απελευθερώνοντας την Πλάκα από disco και bar. Η επέμβαση στην Πλάκα της Πολιτείας συνχίζεται από μια μεγάλη σειρά υπουργών που υποστηρίζουν το έργο.

1982: κηρύχθηκε έτος σωτηρίας της Πλάκας και η Συντονιστική διαλύθηκε έχοντας πετύχει τον σκοπό της.

1986: ιδρύεται το γραφείο Πλάκας και η Επιτροπή Παρακολούθησης της επέμβασης στην Πλάκα. Η Επιτροπή διατηρήθηκε για 15 χρόνια, όπου εκτός από τους υπηρεσιακούς παράγοντες ο Δ. Ζήβας και ο Γ. Μιχαήλ έκαναν εβδομαδιαίο έλεγχο στην Πλάκα. Αποδείχθηκε περίτρανα πως όταν υπάρχει πολιτική βούληση και το δίκιο με το μέρος της το πολιτικό κόστος εξατμίζεται.

Οι κάτοικοι σιγά σιγά ξαναγύρισαν, παλιοί, νέοι, όπως παλιά όλων των επαγγελμάτων και εισοδημάτων με τα αρχοντικά και τα πιο ταπεινά αλλά εξ ίσου όμορφα σπίτια δίπλα δίπλα, μια παλιά παράδοση που συνεχίζει μόνο στην Πλάκα, ενώ η Europa Nostra βραβεύει την επέμβαση στην Πλάκα.
 Η ευτυχία διήρκεσε περίπου 15 χρόνια….. Σταδιακά άρχισε πάλι η χαλάρωση…. υποβαθμίσθηκε το Γραφείο Πλάκας που είχε λειτουργήσει υποδειγματικά, άρχισε και πάλι σιγά σιγά διαβρωτικά η παρανομία.
 Η πολυδιάσπαση και πάλι των αρμοδιοτήτων ελέγχου καθώς και η μεταβίβαση μέρους των αρμοδιοτήτων στον Δήμο Αθηναίων δίνει ευκαιρία στους επιτήδειους να παρατείνουν την ασυδοσία.

1995: η ΕΛΛΕΤ ανταποκρινόμενη σε αίτημα των κατοίκων ιδρύει την Επιτροπή Πρωτοβουλίας Κατοίκων Πλάκας της Ελληνικής Εταιρείας. Διαδοχικές κυβερνήσεις έχουν προσπαθήσει κατά καιρούς να υποβαθμίσουν τις Χρήσεις Γης, ενώ συνεχείς είναι οι προσπάθειες για τις αλλοιώσεις τους, τις οποίες συστηματικά αντικρούει η ΕΛΛΕΤ. Κάθε φορά η ΕΛΛΕΤ με την Επιτροπή των Κατοίκων, με αξιόλογους προέδρους όπως η Ι. Στράτου, ο Γ. Ντουνιάς, η Π. Παρασκευοπούλου, ο Π. Παρασκευόπουλος, έχει αντισταθεί σθεναρά.

2014: η ΕΛΛΕΤ σε λίγες μέρες κινητοποίησε την κοινή γνώμη στην Ελλάδα και το εξωτερικό, εξασφάλισε την υποστήριξη του Δήμου Αθηναίων και της Europa Nostra που τόνισε την σημασία για την Ευρώπη να παραμείνει η υπάρχουσα νομοθεσία χρήσεων γης στην περιοχή χωρίς τροποποιήσεις και έστειλε σχετικό tweet με αποδέκτες 44 χώρες της Ευρώπης.

Σημειώνεται ότι οι προτεινόμενες διατάξεις για αλλαγή στις χρήσεις γης είχαν εισαχθεί σε νομοχέδιο περί εμπορίου!

Ο πρόσφατος αυτός δικαστικος αγώνας της ΕΛΛΕΤ που πέτυχε την ακύρωση από το ΣΤΕ μιας υπουργικής απόφασηςτου ΥΠΕΧΩΔΕ για αλλαγή Χρήσεων Γης αποτελεί μεγάλη νίκη και όχι μόνο για την Πλάκα. Πριν την απόφαση οργανώθηκε συλλαλητήριο εναντίον της ΕΛΛΕΤ στην πλατεία Μοναστηρακίου.
Είναι ενδιαφέρον ότι πρωτεργάτες του αρχικού αγώνα για την Πλάκα παραμένουν κορυφαία στελέχη της ΕΛΛΕΤ όπως η Λυδία Καρρά, ο Γιάννης Μιχαήλ, η Ελένη Μαΐστρου, πλαισιωμένοι πλέον από νέους κατοίκους.
Η Πλάκα στους πρόποδες της Ακρόπολης είναι φυσικό να υφίσταται συνεχείς εμπορικές πιέσεις. Ευτυχώς οι περισσότεροι επαγγελματίες συνειδητοποιούν ότι η προστασία της γειτονιάς είναι στο συμφέρον όλων. Υπάρχουν όμως ακόμη αυτοί που αναπολούν άλλες εποχές.
Σίγουρα η στην ουσία παράνομη εξαγορά των περισσότερων ταβερνών από μια επιχείρηση(!!!) δεν είναι καλός οιωνός.
Τελικά η διασφάλιση της διάσωσης της Πλάκας εναπόκειται, όπως για τόσα άλλα πολύτιμα κομμάτια της Ελληνικής γης στον πατριωτισμό των Ελλήνων. Ευτυχώς φαίνεται ότι οι νέοι Πλακιώτες έχουν και αυτοί μεγάλη ψυχή!!!

Από τα πιο σημαντικά οικοσυστήματα του τόπου μας είναι ο Εθνικός Δρυμός των Πρεσπών. Στο ξεκίνημά της η ΕΛΛΕΤ δίνει την πρώτη προστασία στις Πρέσπες.

-1974-1976: η ΕΛΛΕΤ κατασκευάζει και εξοπλίζει τον Βιολογικό-Περιβαλλοντικό Σταθμό Πρεσπών στην Μικρολίμνη, το πρώτο και μοναδικό τότε κέντρο για εργασίες πεδίου του τόπου μας. Το σχέδιο -του διακεκριμένου βορειοελλαδίτη αρχιτέκτονα Δημήτρη Φατούρου– εντάσσει με μοναδικό τρόπο τον σταθμό στο φυσικό περιβάλλον.

-Τις δεκαετίες του ’70 και ’80 ο Βιολογικός Σταθμός έγινε κέντρο επιστημονικών παρατηρήσεων και ερευνών πεδίου, φιλοξενώντας μεγάλο αριθμό Ελλήνων και ξένων επιστημόνων και φοιτητών οι οποίοι ασχολήθηκαν με την μελέτη της ορνιθοπανίδας και της ιχθοπανίδας των λιμνών. Παράλληλα οργανώθηκαν δύο διεθνή εντομολογικά συνέδρια.

-Δυστυχώς το 1991, ο Σταθμός, δίπλα στα σύνορά μας με την Αλβανία, λεηλατήθηκε και περιέπεσε σε αδράνεια.

-Εξασφαλίσαμε την αναγκαία χρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό πρόγραμμα Interreg

-Παράλληλα η ΕΛΛΕΤ εκπόνησε ένα από τα πρώτα διαχειριστικά σχέδια και εφάρμοσε εκπαιδευτικά προγράμματα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης στα σχολεία της περιοχής.

-Το 1987 με την ευκαιρία του εορτασμού των 15 χρόνων της και του Ευρωπαϊκου Έτους Περιβάλλοντος εξέδωσε τον πρώτο οδηγό και το πρώτο βιβλίο για τον επισκέπτη των Πρεσπών που έγραψε ο Γιώργος Κατσαδωράκης.

-Το 1991, καθώς στην περιοχή δραστηριοποιήθηκαν και άλλες περιβαλλοντικές οργανώσεις, ιδιαιτέρως η Εταιρεία Προστασίας της Φύσης και η WWF και προς αποφυγή αλληλεπικαλύψεων και σπατάλης ανθρώπινου δυναμικού αλλά και για μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα συναποφασίσαμε και προχωρήσαμε στην ίδρυση της τοπικής οργάνωσης Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών. Εκτοτε δραστηριοποιούμαστε στην περιοχή επιτυχώς μέσα από την σταθερή συμμετοχή μας σε αυτήν.

Η Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών έχει κάνει σπουδαίο και πρωτοποριακό έργο αναδεικνύοντας την αξία των Πρεσπών και ενεργώντας αποτελεσματικά για την προστασία της περιοχής.

-Δυστυχώς τη δεκαετία του 1990 ο σταθμός λεηλατήθηκε και πάλι. Με γενναιόδωρη συνεισφορά του μέλους μας από την Θεσσαλονίκη Κώστα Γλεούδη και την βοήθεια του αρχιτέκτονα Χ. Κολοκοτρώνη ο σταθμός αναστηλώθηκε και ξαναλειτουργεί. Έχει ζητηθεί η βοήθεια της Περιφέρειας για να αδειοδοτηθεί με τρόπο που να λειτουργεί πλέον ανεξάρτητα.

-To 2016, με την βοήθεια της ΕΛΛΕΤ, απέσπασε βραβείο Europa Nostra η υποδειγματική αποκατάσταση του Νερόμυλου στον Αγ. Γερμανό Πρεσπών, ενός νερόμυλου που πλέον λειτουργεί και δίνει ζωή στην περιοχή.

-Μία από τις πλέον σημαντικές πλευρές της δράσης της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ είναι η συμβολή της στην συνταγματική προστασία του περιβάλλοντος.

-Η δράση αυτή εκδηλώθηκε 2 φορές θετικά, στις δύο αναθεωρήσεις του Συντάγματος το 1975 και το 2000/2001.

-Από την αρχή του 1975 η ΕΛΛΕΤ αγωνίστηκε για να συμπεριληφθεί ειδική διάταξη στην αναθεώρηση του Συντάγματος του 1952 για την προστασία του περιβάλλοντος. Συνέταξε εμπεριστατωμένο υπόμνημα προς όλα τα κόμματα και οργανώσεις και διοργάνωσε τετραήμερη συνάντηση με θέμα την προστασία των μνημείων και των παραδοσιακών οικισμών.

-Μέλη μας εργάστηκαν εθελοντικά και επί μακρόν ώστε να διατυπωθεί το νέο άρθρο 24.Το θέμα το οποίο συνάντησε την μεγαλύτερη δυσκολία από τους περισσότερους βουλευτές ήταν η προστασία των δασών.

-Πρώτος στόχος της ΕΛΛΕΤ ήταν η απόλυτη εξομοίωση δασών και δασικών εκτάσεων. Δεύτερος ήταν η κατοχύρωση χωροταξικού σχεδιασμού. Επιτεύχθηκε μεν συνταγματικά αλλά παρέμεινε σχεδόν ολοκληρωτικά ανενεργός μέχρι σήμερα.

-Τρίτος μεγάλος στόχος ήταν η καθιέρωση της συνταγματικής προστασίας του ιστορικού-ανθρωπογενούς περιβάλλοντος. Η επιμονή της ΕΛΛΕΤ ευοδώθηκε ως προς την ένταξη της αρχής της προστασίας της στο Σύνταγμα του 1975, αλλά απέτυχε ως προς την ένταξη σε αυτό ενός γενικού πλαισίου- αρχής εφαρμογής.

-Στην αναθεώρηση του 2000/2001 η ΕΛΛΕΤ επιδίωξε την συσπείρωση φορέων και πολιτών, ανέλαβε συντονιστικό ρόλο και οργάνωσε στα γραφεία της τις πρώτες συναντήσεις μέσα από τις οποίες προήλθε η «Αντιπρόταση» για την αναθεώρηση του άρθρου 24, που συγκέντρωσε την συναίνεση δεκάδων οργανώσεων, και κατατέθηκε στην Βουλή. Το νέο άρθρο 24 αν και δεν ανταποκρινόταν ακριβώς σε όσα είχαμε προτείνει, πάντως αποτελεί βελτίωση του άρθρου του Συντάγματος του 1975, ιδιαιτέρως λόγω της ερμηνευτικής δήλωσης για τα δάση.

-Η ΕΛΛΕΤ με την στήριξη κορυφαίων νομικών εθελοντών επαγρυπνεί για κάθε σχετική εξέλιξη.

Όπως ανέφερε η Πρόεδρος της Δημοκρατίας Αικατερίνη Σακελλαροπούλου σε μήνυμά της στην ΕΛΛΕΤ (16/1/20): “Η πορεία της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ από το 1972 έχει επηρεάσει τη διαμόρφωση σημαντικής νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας: από τη δημιουργία ναυπηγείων στην Πύλο, τα διατάγματα για τις χρήσεις γης στην Πλάκα, το θαλάσσιο πάρκο Αλοννήσου, την προστασία διατηρητέων και παραδοσιακών οικισμών, όπου αναδείχθηκε το σημαντικό ζήτημα της φέρουσας ικανότητας, το έργο της εκτροπής του Αχελώου κλπ “.

Μετά την μεταπολίτευση προχώρησε γρήγορα η αδειοδότηση μεγάλης βιομηχανίας ναυπηγείων στον ιστορικό κόλπο της Πύλου.

Άλλη μια φορά ευαισθητοποιημένοι πολίτες σε όλη τη χώρα κινητοποιήθηκαν από την ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ αφού κινδύνευε μια περιοχή με απίστευτη φυσική ομορφιά και μοναδικά μνημεία.

Ζητήθηκε η συμπαράσταση του Υπουργού Πολιτισμού καθηγητού Κωνσταντίνου Τρυπάνη. Εκείνος ζήτησε την κατανόηση του πρώην μαθητή του στην Οξφόρδη και Προέδρου της ΕΛΛΕΤ Κώστα Καρρά. Μόλις είχε αποκαλυφθεί ότι τα μνημεία της Ακρόπολης, κορυφαία μνημεία του πολιτισμού, ήταν σε κίνδυνο από τις μεταλλικές ράβδους και την αέρια ρύπανση και απόλυτη προτεραιότητα του Υπουργού ήταν να ξεκινήσει άμεσα το μεγάλο έργο συντήρησής τους. Ζήτησε από την ΕΛΛΕΤ να δώσει τον αγώνα της Πύλου, με τον οποίο συμφωνούσε. Εκείνος θα αναλάμβανε την κολοσσιαία προσπάθεια για τα μνημεία της Ακροπόλεως, κάτι που πράγματι έκανε και στέφθηκε με επιτυχία.

Ο αγώνας για την Πύλο διήρκεσε 4 χρόνια και κερδήθηκε δικαστικά. Έτσι διασώθηκε η περιοχή του κόλπου της Πύλου και μπόρεσε αργότερα να πραγματοποιηθεί αειφόρος ανάπτυξη που έφερε σημαντικό οικονομικό όφελος στους κατοίκους της περιοχής.

Η καρδιά της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ κτυπά στην οδό Τριπόδων 28 στην Πλάκα. Εκεί είναι τα γραφεία μας, «το σπίτι μας», ένα σπίτι σημαντικό γιατί εμπεριέχει 3000 χρόνια ιστορίας.

Πίσω από την ήρεμη Οθωνική του όψη με τις επιτυχημένες αναλογίες, «κρύβει» στο εσωτερικό του θησαυρούς της ιστορίας μας: Την διάσημη αρχαία οδό Τριπόδων με εμφανείς τους αναθηματικούς χορηγικούς τρίποδες καθώς και τον επιβλητικό αναλληματικό τοίχο του 5ου π.Χ. αιώνα που την προστάτευε και σήμερα αποτελεί τον δυτικό τοίχο του σπιτιού.

Το σπίτι αγοράσθηκε το 1982 και διασώθηκε από την εγκατάλειψη. Αγοράσθηκε από την δυναμική Ελληνίδα του Τέξας Virginia Nick και συμπολίτες της, μέλη του Παραρτήματος του SPGH στο Τέξας. Το SPGH είναι η αδελφή οργάνωση που ίδρυσε ο Κώστας Καρράς στην Αμερική για να στηρίξει το έργο της ΕΛΛΕΤ.

Στην επιτροπή εμπειρογνωμόνων για την αποκατάστασή του μετείχαν, μεταξύ άλλων οι: Χ. Μπούρας, Κ. Δεκαβάλλας και Δ. Ζήβας. Οι μελέτες ανατέθηκαν στους Ι. Κίζη, Θ. Τσιτρούλη και Κ. Κούπα. Κατά την αναστήλωση αποκαλύφθηκαν η αρχαία οδός Τριπόδων και ο αναλημματικός τοίχος του 5ου αι. π.Χ.

Σ΄αυτό το σπίτι, το «σπίτι μας» η οικογένεια της ΕΛΛΕΤ -συνεργάτες και εθελοντές- δίνουν καθημερινό αγώνα για την προβολή, την διάσωση και τη διάδοση της εθνικής πολιτιστικής μας κληρονομιάς και του φυσικού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο αυτή διαμορφώθηκε.\

Σ’ αυτό το σπίτι δεχόμαστε τους επισκέπτες μας, τα μέλη και τους φίλους που παρακολουθούν διαλέξεις, συμμετέχουν σε σεμινάρια, προβολές, διαλογικά μαθήματα και συζητήσεις με κορυφαίους επιστήμονες και προσωπικότητες.

Δεν έρχονται όμως μόνο για να ενημερωθούν και να ακούσουν οι επισκέπτες μας. Έρχονται και για να χαλαρώσουν, να διασκεδάσουν, να ακούσουν μουσική στις μουσικές εκδηλώσεις μας, να δουν εκθέσεις ζωγραφικής και φωτογραφίας, μεταξύ των οποίων και την μόνιμη συλλογή φωτογραφιών του περίφημου γάλλου φωτογράφου Boissonnas που φωτογράφησε την Ελλάδα και τα μνημεία της στις αρχές του 20ου αιώνα. Εδώ βρίσκεται και η βιβλιοθήκη μας, το αναγνωστήριο και το πωλητήριο βιβλίων και δώρων που σχετίζονται με την φύση και την αρχιτεκτονική.

Προ κορωνοϊού, τουλάχιστον δυο-τρεις φορές τον χρόνο εδώ δίναμε και τις γιορτές μας. Την Χριστουγεννιάτικη Εορταγορά μας, την Τσικνοπέμπτη, στο Σάββατο του Παραγωγού κατά το οποίο οι επισκέπτες εκτός από την ενημέρωση, δοκίμαζαν και κάποια από τα εξαιρετικής ποιότητας ελληνικά τρόφιμα.

Και κάτι ακόμα που μας γεμίζει υπερηφάνεια για το «σπίτι μας». Η αναστήλωσή του βραβεύθηκε από την EUROPA NOSTRA το 1992.

Τα χρήματα για την ανστήλωσή του εξασφαλίσθηκαν με συλλογική προσπάθεια και μεγάλη εκδήλωση στο κρουαζιερόπλοιο Renaissance που προσέφεραν οι Γιώργος & Νάντια Ποταμιάνου με την Ηπειρωτική Ατμοπλοΐα.

Η ΕΛΛΕΤ δύο φορές αντιτάχθηκε με επιτυχία στην εγκατάσταση τεράστιων μονάδων κατασκευής αλουμίνας στον ευρύτερο χώρο των Δελφών:

-Το 1985 όταν ανακοινώθηκε ότι μια μεγάλη μονάδα, με ρωσική συνεργασία επρόκειτο να εγκατασταθεί στην Αγ. Ευφημία, σε απόσταση 11 χλμ. από τους Δελφούς, η ΕΛΛΕΤ ανέλαβε τότε σημαντικο ηγετικό και συντονιστικό ρόλο.

-Πήγαμε με φοιτητές και βγάλαμε φωτογραφίες που τεκμηρίωναν την οπτική επαφή. Γράψαμε άρθα και διαμαρτυρίες και οργανώσαμε πολλές συναντήσεις και δημόσιες συζητήσεις. Ενημερώσαμε την γερμανική και την ελβετική τηλεόραση, πολλά ξένα ραδιόφωνα και εφημερίδες, και συλλέξαμε υπογραφές από πολλές προσωπικότητες, ανθρώπους του πνεύματος της τέχνης και της πολιτικής. Εξασφαλίστηκε η ένθερμη υποστήριξη του ΕΕΒ, της Europa Nostra και του Συμβουλίου της Ευρώπης. Ο Ευρωβουλευτής κ. Van der Lek υπέβαλε ψήφισμα με τις θέσεις μας στο Ευρωκοινοβούλιο. Παρά ταύτα η κυβέρνηση επέμεινε στην εγκατάσταση και όρισε και τα εγκαίνια από τον αείμνηστο Ανδρέα Παπανδρέου.

-Οργανώσαμε νέα Συνέντευξη Τύπου στις 19/5/1987 την οποία κάλυψαν δεκάδες Έλληνες και ξένοι δημοσιογράφοι, τηλεοπτικοί και ραδιοφωνικοί σταθμοί απ’ όλον τον κόσμο.

-Επακολούθησε επίσκεψή μας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, επιστολή στον Μ. Γκορμπατσώφ και άλλους ηγέτες και αναγγελία Διεθνούς Συνάντησης στους Δελφούς από κοινού με τον Δήμο Δελφών.

-Το Αρχαιολογικό Συμβούλιο ανασκευάζει την απόφαση και δεν παραχωρεί την σχετική άδεια.

Από το 1987 μέχρι σήμερα;

Πάτμος: το 1ο οικολογικό Συνέδριο του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως

-1988: με αφορμή τον εορτασμό της 900ετηρίδας της Μονής του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου στην Πάτμο, το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως πρότεινε στον Άρχοντα του Οικουμενικού Θρόνου Κώστα Καρρά, να διοργανώσει συνάντηση στην Πάτμο. Εκείνος πρότεινε ένα διαθρησκευτικό συνέδριο με θέμα “Θρησκεία και Περιβάλλον”.
-Το θέμα του Συνεδρίου «Η τοποθέτηση των θρησκειών απέναντι στον υλικό κόσμο και στο περιβάλλον» υιοθετήθηκε από τον Πατριάρχη Δημήτριο.

-Ψυχή της συνάντησης και της πρωτοβουλίας ο Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης.

-Πολλές διακεκριμένες προσωπικότητες συμμετείχαν στο συνέδριο, όπως ο Βιολιστής Yehudi Menuhin ως Εβραίος, ο Αμερικανός Συγγραφέας Bill O’Reilly, στη συνέχεια Πρόεδρος του Environmental Agency ως Καθολικός, Εκπρόσωποι του Ινδουισμού, του Βουδισμού κλπ.

-Αποτέλεσμα του Συνεδρίου ήταν ότι λίγα χρόνια αργότερα το Πατριαρχείο καθιέρωσε την 1η Σεπτεμβρίου, ημέρα αρχής του εκκλησιαστικού έτους, ως Ημέρα Περιβάλλοντος – Ημέρα Προσευχής για την Κτίση, κάτι το οποίο υιοθετήθηκε από πολλές άλλες Ορθόδοξες Εκκλησίες.

-Το 1993 ο νέος Πατριάρχης Βαρθολομαίος έδωσε νέα πνοή στη σχέση θρησκείας και περιβάλλοντος και αναγνωρίσθηκε διεθνώς ως ο Πράσινος Πατριάρχης.

Η Μονή του Οσίου Λουκά, που λειτουργεί αδιάλειπτα μέχρι σήμερα, είναι ένα από τα σημαντικότερα βυζαντινά αρχιτεκτονικά σύνολα στην Ελλάδα και τον κόσμο. Το μνημείο, μετά τον βομβαρδισμό του κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και την αναστήλωσή του κατά τη δεκαετία του 1960 από την Διεύθυνση Αναστηλώσεως, παρέμενε κλειστό επί 25 τουλάχιστον έτη.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ αναγνωρίζοντας την διεθνή του αξία ενδιαφέρθηκε ιδιαίτερα για το μνημείο ολοκληρώνοντας μια σειρά έργων: το 1982 ολοκληρώθηκε η στεγάνωση της οροφής του ναού της Παναγίας (10ος αι.), η οποία αποτελεί και την παλαιότερη εκκλησία της Μονής Οσίου Λουκά. Στη συνέχεια, με πρωτοβουλία και πάλι της ΕΛΛΕΤ ολοκληρώθηκε η αναστήλωση της Τράπεζας της Μονής Οσίου Λουκά και η μετατροπή του κτιρίου σε μουσείο βυζαντινών γλυπτών της περιοχής, κατά το διάστημα 1989-1991.

Η Τράπεζα της Μονής του Οσίου Λουκά (11ος αι.) είναι μοναδική στον Ελλαδικό χώρο τόσο για το μέγεθος, όσο και για την παλαιότητά της.

Η μελέτη αποκατάστασης εκπονήθηκε από τον καθηγητή Χ. Μπούρα, ενώ η οργάνωση της μουσειακής έκθεσης πραγματοποιήθηκε από την 1η ΕΒΑ.

Το έργο χρηματοδοτήθηκε από μέλη της ΕΛΛΕΤ εις μνήμην της Λασκαρίνας Μπούρα, καθώς και από τον σύλλογο Society for the Protection of the Greek Heritage.

Η ΕΛΛΕΤ αγωνίσθηκε για την ίδρυση του Εθνικού Πάρκου Αλοννήσου Β. Σποράδων, επί Προεδρίας Μιχάλη Σκούλλου.

Μεταξύ 1991-1996 είχε τον συντονισμό του εθνικού προγράμματος προστασίας της Μεσογειακής φώκιας.

Η απόφαση της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας ανέτρεψε οριστικά τα μακροχρόνια σχέδια της Διοίκησης για την εκτροπή του Αχελώου. Δικαίωσε έτσι έναν δύσκολο και συνεπή οικολογικό αγώνα, που διήρκεσε πάνω από 23 έτη, για να διασωθεί ο μεγαλύτερος ελληνικός ποταμός από μια παράλογη και κακοσχεδιασμένη πρόταση, και η χώρα από τη σπατάλη άγνωστων μέχρι σήμερα εκατομμυρίων ευρώ για ένα έργο που ουδέποτε έτυχε της έγκρισης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η δικαστική αυτή απόφαση ιστορικής σημασίας, σφράγισε με τρόπο καθοριστικό την προστασία του περιβάλλοντος στη χώρα μας και στην Ευρώπη, αναδεικνύοντας το ουσιαστικό περιεχόμενο που πρέπει να έχει η αρχή της βιώσιμης ανάπτυξης στις μέρες μας. Η απόφαση παραπέμπει άλλωστε στις απαντήσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου (ΙΙΙ/ΙΧ/2012) στις ερωτήσεις που του είχε θέσει νωρίτερα το ΣτΕ.

Η επόμενη μέρα γεννά αισιοδοξία για στροφή προς ένα πρότυπο ανάπτυξης που είναι οικολογικά, κοινωνικά και οικονομικά βιώσιμο. Ανοίγει επίσης το κεφάλαιο της αποκατάστασης της περιοχής που έχει υποστεί ζημιά από τις μέχρι σήμερα εργασίες. Προκαλεί όμως και ερωτήματα και αγανάκτηση για την τεράστια οικονομική ζημιά που έχει υποστεί η χώρα από τα έργα που έχουν εκτελεστεί μέχρι σήμερα και επιβαρύνει τους έλληνες φορολογούμενους, ενώ όλες ανεξαιρέτως οι αποφάσεις του ΣτΕ υπήρξαν αρνητικές για το έργο.

Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις που αγωνίστηκαν με απόλυτη συνέπεια και θυσίες ανελλιπώς επί 23 χρόνια -η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού και η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία που συμμετείχαν αδιάλειπτα στον αγώνα, όπως και η Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης και το WWF Ελλάς που συμμετείχαν ενεργά από την αρχή του και τέλος το Δίκτυο Μεσόγειος SOS που συμμετείχε τα τελευταία 7 χρόνια- χαιρέτισαν με μεγάλη ικανοποίηση αυτή την πρόσφατη ιστορική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας για τη σωτηρία του Αχελώου. Ευχαριστούν όλους όσοι συμμετείχαν στον αγώνα, όπως και τους κατοίκους ιδίως του Μυροφύλλου, και τους φορείς ιδίως της Αιτωλοακαρνανίας, που αγωνίστηκαν μαζί μας.

Ο συντονισμός του μακροχρόνιου αγώνα από την πλευρά της ΕΛΛΕΤ έγινε από το Δοικητικό Συμβούλιο και από το Συμβούλιο Θεσμικού Πλαισίου.Η επιτυχία είναι ακόμα μεγαλύτερη διότι υπήρξαν πολλές στιγμές όταν οι πιθανότητες επιτυχίας ενάντια στην Ελληνική Διοίκηση φαίνονταν ελάχιστες. Η τελική επικράτηση ενός οικολογικού ορθολογισμού είναι ακόμα πιο πολύτιμη εν όψει των πολλαπλών δυσκολιών που έπρεπε να αντιμετωπισθούν.

Το 1993 μια εξαίσια μικρή συλλογή μυκηναϊκών κοσμημάτων, ηλικίας περίπου 3,500 ετών, βγήκε σε δημοπρασία από τον Michael Ward, γκαλερίστα στην Νέα Υόρκη και μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πολιτιστική Κληρονομιά (Cultural Property Advisory Committee), ομοσπονδιακού σώματος που προσφέρει βοήθεια στις ξένες χώρες οι οποίες χάνουν πολιτιστικούς θησαυρούς λόγω αρχαιοκαπηλίας και παράνομης αγοράς.

-Δύο αρχαιολόγοι, ο James Wright του Κολλεγίου Bryn Mawr και ο Ricardo I. Elia του Πανεπιστημίου της Βοστώνης όταν είδαν την αναγγελία της σχετικής έκθεσης ειδοποίησαν την Ελληνική Κυβέρνηση και εκείνη αντέδρασε καταγγέλοντας ότι ο αρχαίος μυκηναϊκός θησαυρός είχε εξαχθεί παρανόμως και έπρεπε να επιστραφεί.

-Ο Michael Ward προκειμένου να αποφύγει διπλωματικό επεισόδιο και ταυτοχρόνως να αποφύγει την φορολόγηση πρότεινε να δωρίσει τα κοσμήματα σ’ ένα μη κερδοσκοπικό ίδρυμα.

-Η Εταιρεία για την Προστασία της Ελληνικής Κληρονομιάς (Society for the Preservation of Greek Heritage, SPGH) είναι αδελφή οργάνωση που ιδρύθηκε το 1973 από τον Κώστα Καρρά στην Αμερική για συμπαράσταση στο έργο της ΕΛΛΕΤ. Με επιμονή του Κ. Καρρά και της διακεκριμένης Προέδρου της SPGH, Anna Lea, Ελληνίδας της διασποράς, αποφασίσθηκε η SPGH να αποδεχτεί την δωρεά και στην συνέχεια ανέλαβε τον επαναπατρισμό των αρχαιοτήτων.

-Μετά την επιστροφή του ο «Θησαυρός των Αηδονιών» όπως ονομάστηκε η συλλογή, εκτέθηκε πρώτα στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας και στην συνέχεια επέστρεψε στο έδαφός του, το Μουσείο της Νεμέας καθώς τα αντικείμενα της συλλογής προέρχονταν από λαθρανασκαφές στο μυκηναϊκό νεκροταφείο των Αηδονιών κοντά στην Νεμέα.

-Το Υπουργείο Πολιτισμού αναγνώρισε τον σημαντικό ρόλο που έπαιξε η SPGH στον επαναπατρισμό της συλλογής και ο τότε Πρόεδρος της Δημοκρατίας τίμησε την Πρόεδρό της Αννα Λαμπρινίδου-Lea με το παράσημο του «Ταξιάρχη του Τάγματος του Φοίνικος».

-Ως αδελφή οργάνωση της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ η SPGH καταβάλλει κάθε προσπάθεια ώστε να στηρίξει και να διαδώσει το έργο της ΕΛΛΕΤ για την προστασία της ελληνικής πολιτισμικής κληρονομιάς και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού.

Το 1995, με πρόταση της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ πραγματοποιήθηκαν εργασίες συντήρησης των εξαιρετικά σημαντικών τοιχογραφιών της Τράπεζας της Ι. Μονής Αγίας Αικατερίνης στο Όρος Σινά.

Η Μονή ιδρύθηκε από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό τον 6ο αι. και αποτελεί μία από τις σημαντικότερες μονές του χριστιανικού κόσμου. Το κτήριο της Τράπεζας της Μονής κατασκευάστηκε στις αρχές του 13ου αι. και κοσμείται με τοιχογραφίες, οι οποίες φιλοτεχνήθηκαν από τον 13ο έως και τον 16ο αιώνα.

Στα μέσα, όμως, της δεκαετίας του 1990 η κατάσταση διατήρησης τους ήταν εξαιρετικά προβληματική.

Για τον λόγο αυτό η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ανέλαβε πρωτοβουλία για την διάσωση των τοιχογραφιών. Οι αρχιτέκτονες Πέτρος Κουφόπουλος και Μαρίνα Μυριανθέως επέβλεψαν τις εργασίες συντήρησης σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Συντήρησης του Υπουργείου Πολιτισμού. Οι εργασίες μπόρεσαν να πραγματοποιηθούν με τα έσοδα της ταινίας «God Trodden Mountain – Θεοβάδιστον Όρος» της Λυδίας Καρρά.

Στο πλαίσιο της εργασία τους για τη διάσωση των τοιχογραφιών, οι μελετητές Π. Κουφόπουλος και Μ. Μυριανθέως εντόπισαν σημαντικές ζημιές στην Ι. Μονή και στη συνέχεια συνεργάστηκαν με δύο ακόμα οργανισμούς για την αποκατάσταση του ψηφιδωτού του θόλου. Τα αποτελέσματα της διεθνούς αυτής συνεργασίας βραβεύτηκαν το 2018 από την Europa Nostra Awards / European Heritage.

2021: Συνεχίζεται ο αγώνας για την απαγόρευση της πρόσβασης αυτοκινήτων στο σπάνιο δάσος κουκουναριάς στον Σχινιά και την ελέυθερη πρόσβαση στους περιπατητές, ποδηλάτες και κολυμβητές.

2019: Στέφεται με επιτυχία ο 12ετής αγώνας της ΕΛΛΕΤ για την κατεδάφιση των παράνομων ταβερνών, κατά μήκος της ιστορικής παραλίας, όπου κατέπλευσαν τα πλοία των Περσών στην ιστορική Μάχη. Μέσα σε μερικούς μήνες το ιστορικό τοπίο ανέκτησε την μαγεία του και ξαναγέμισε με ενδημικά λουλούδια.

2003 – 2004: Μετά από διεθνή αγώνα της ΕΛΛΕΤ με τα μηνύματα προς το ΥΠΠΟ και το ΥΠΕΞ να καταφθάνουν από κάθε γωνιά της γης (ένας αγώνας που θεωρήθηκε από την Ε.Ε. ως ο πιο επιτυχημένος περιβαλλοντικός αγώνας στην Ευρώπη):

-μεταφέρονται οι εγκαταστάσεις του κανόε-καγιάκ

-μειώνεται κατά πολύ η έκταση του κωπηλατοδρομίου

-δημιουργείται ο Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Σχινιά-Μαραθώνα (ΦΟ.Δ.Ε.ΠΑ.Σ.Μ.), με τον ιστορικό βιότοπο γνωστό από τους “Όρνιθες” του Αριστοφάνη. Η ΕΛΛΕΤ ευχαριστεί τον ΦΟ.Δ.Ε.ΠΑ.Σ.Μ. για την πολύχρονη και εποικοδομητική συνεργασία.

-ορίζεται προστατευόμενος αρχαιολογικός χώρος.

Από το 1998, η ΕΛΛΕΤ έθεσε ως έναν από τους στόχους της τη διάσωση, την αποκατάσταση και την επαναλειτουργία του κτήματος Τατοΐου.

-2000: χρηματοδότησε την πρώτη αρχιτεκτονική αποτύπωση και την φωτογραφική τεκμηρίωση του συνόλου των κτιρίων (πλην του ανακτόρου), εργασία την οποία παρέδωσε στην Εφορεία Νεωτέρων Μνημείων με το αίτημα του χαρακτηρισμού του Κτήματος ως διατηρητέου.

-2003: ως αποτέλεσμα της δράσης αυτής, η ΕΛΛΕΤ πέτυχε την κήρυξη μεγάλου μέρους του Κτήματος, συμπεριλαμβανομένων περί των 40 κτηρίων, ως διατηρητέου από το υπουργείο Πολιτισμού. Έτσι το Κτήμα εκτάσεως 42.000 στρεμμάτων διεσώθη ως σύνολο παρά τις πολλές προτάσεις που υπήρχαν τότε για κατάτμησή του.

-Σε όλη την διάρκεια του μακροχρόνιου αυτού αγώνα, πρωτεργάτης της σωτηρίας εκ μέρους της ΕΛΛΕΤ ήταν και είναι ο διακεκριμένος ιστορικός του κτήματος Κώστας Σταματόπουλος, πρώην πρόεδρος (2014-2017) και έκτοτε αντιπρόεδρός της.

-2013: η ΕΛΛΕΤ πρότεινε στην EUROPA NOSTRA, την οποία εκπροσωπεί στην Ελλάδα, την ένταξη του κτήματος Τατοΐου στο πρόγραμμα “7Most Endangered”– τον κατάλογο των Ευρωπαϊκών Μνημείων που διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο. Πρόκειται για ένα κοινό πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Europa Nostra και του Ινστιτούτου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων – ΕΙΒ.

-2013: όταν η EUROPA NOSTRA γιόρτασε τα 50 χρόνια της στο Ηρώδειο, η ΕΛΛΕΤ πρότεινε την διάθεση των εσόδων της εκδήλωσης για την εκπόνηση της πρώτης ευρωπαϊκής μελέτης (feasibility study) αειφόρου ανάπτυξης του κτήματος ως Δημόσιου αγαθού, βασισμένο σε Ευρωπαϊκά πρότυπα τα οποία ενθαρρύνουν την συνεργασία και συμμετοχή και ιδιωτικών φορέων. Στην μελέτη αυτή βασίστηκε η σημερινή μελέτη βιωσιμότητας του Κτήματος.

Η ΕΛΛΕΤ πιστεύει ότι το Τατόι, όπως είναι σήμερα χωρίς περαιτέρω οικοδομικές δραστηριότητες, με σωστή αποκατάσταση των υπαρχόντων κτηρίων, με αποτελεσματικό σχήμα διοίκησης και με σωστή διαχείριση, μπορεί να αποβεί κερδοφόρο ώστε να καλύπτει όλα τα έξοδα της λειτουργίας του. Ένας πραγματικός πολιτιστικός και φυσικός πνεύμονας για τον λαό της Αττικής, αλλά και για επισκέπτες από όλον τον κόσμο.

Πραγματικά «Παράθυρα στον Πλανήτη μας» ανοίγει το Πανόραμα Οικολογικών Ταινιών που οργανώνει η ΕΛΛΕΤ για περισσότερα από 15 χρόνια!

Σύγχρονες ταινίες – ελληνικές και ξένες – που διακρίνονται για την υψηλή καλλιτεχνική τους ποιότητα, πραγματεύονται επίκαιρα περιβαλλοντικά θέματα, με στόχο την ευαισθητοποίηση του κοινού σε θέματα οικολογίας που αφορούν όλους μας.

Την επιλογή των ταινιών επιμελείται τριμελής επιτροπή η οποία αποτελείται από τους: Βάσω Κανελλοπούλου, παραγωγό και συγγραφέα, Λυδία Καρρά, σκηνοθέτη και καλλιτεχνική διευθύντρια του Πανοράματος και Δημήτρη Χαρίτο, κριτικό κινηματογράφου.

Από το 2015, η ΕΛΛΕΤ ενώνει τις δυνάμεις της με την Ταινιοθήκη της Ελλάδος, μια συνεργασία που δίνει νέα ώθηση στο Πανόραμα Οικολογικών Ταινιών, διευρύνοντας το κοινό του και επισημαίνοντας την ανάγκη ευαισθητοποίησης και πληροφόρησης όλων μας. Οι προβολές πραγματοποιούνται στο ιστορικό κτήριο της Ελληνικής Εταιρείας στην Πλάκα και στην Ταινιοθήκη της Ελλάδας / Κινηματογράφος Λαΐς.

Πάγια παράλληλη δράση αποτελεί πλέον η σειρά προβολών «Το Πανόραμα Οικολογικών Ταινιών Ταξιδεύει» σε πολλές περιοχές της χώρας μας – όπου ο Δήμος, σύλλογοι ή σχολεία μάς το ζητήσουν. Οι προβολές έχουν αποδειχθεί ιδιαίτερα δημοφιλείς με την νέα γενιά.

Στο Πανόραμα Οικολογικών ταινιών έχουμε συνεργαστεί με μια σειρά σημαντικών φορέων για την φιλοξενία εξαιρετικών ταινιών από κάθε γωνιά του πλανήτη: Πρεσβείες, μορφωτικά ινστιτούτα, ΜΚΟ κ.α.

Ήδη από τη δεκαετία του ’70, η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού είχε αγκαλιάσει ξεχωριστά το Αιγαίο με αδιάλειπτη δράση που περιλάμβανε συνέδρια, επιστημονικές εκδηλώσεις, καταγραφή της πολιτιστικής κληρονομιάς, μαθητικούς διαγωνισμούς, αλλά και τοπικές παρεμβάσεις σε κάθε νησί ξεχωριστά, μετά από αίτηση κατοίκων ή τη δράση των πολυάριθμων τοπικών επιτροπών μας στο Αιγαίο.

Αφουγκραζόμενη την εντατικοποίηση των κινδύνων που διατρέχουν τα Ελληνικά νησιά η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού προχώρησε το 2004 στη δημιουργία του Προγράμματος ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΙΓΑΙΟ. Το Πρόγραμμα ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΙΓΑΙΟ αποτέλεσε μια εκστρατεία ευαισθητοποίησης των κατοίκων των νησιών του Αιγαίου με στόχο τη δημιουργία των απαραίτητων εκείνων συνθηκών για την εξασφάλιση ενός αειφόρου μέλλοντος το οποίο θα συνδέεται τόσο με την ποιότητα ζωής τους όσο και με την οικονομική ανάπτυξη του τόπου τους. Έμπνευση για τη δημιουργία του Προγράμματος ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΙΓΑΙΟ αποτέλεσε η βραβευμένη ταινία «Φωνή Αιγαίου» της Λυδίας Καρρά στην οποία καταγράφεται η μοναδική ομορφιά του Αιγαίου που κινδυνεύει ανεπιστρεπτί από την ανεξέλεγκτη δόμηση και άναρχη ανάπτυξη.

Στην καρδιά των δράσεων της ΕΛΛΕΤ για τα νησιά του Αιγαίου βρίσκονται η προώθηση του αειφόρου μέλλοντος τους μέσα από εκτενή περιβαλλοντική εκπαίδευση καθώς επίσης και η δημιουργία ενός δικτύου επιχειρηματιών, τοπικών αυτοδιοικήσεων, ακαδημαϊκών, ΜΚΟ και ενεργών πολιτών που προσφέρουν με το έργο τους στην αειφόρο ανάπτυξη των νησιών τους.

Ωστόσο, η υπερ-δόμηση που διαρκώς εξαπλώνεται στα νησιά του Αιγαίου, δεν θέτει σε κίνδυνο μόνο τα μνημεία και το περιβάλλον, το μοναδικό αιγαιοπελαγίτικο τοπίο αλλά και την οικονομική ζωή των νησιών και τη δυνατότητα των επερχόμενων γενεών να ζήσουν σε αυτά, βάσει των αρχών της αειφορίας.

Κεντρικό ρόλο στην προσπάθεια προστασίας των μοναδικών χαρακτηριστικών των νησιών του Αιγαίου που τα καθιστούν παγκοσμίως γνωστά έχει ο ορθολογικός πολεοδομικός και χωροταξικός τους σχεδιασμός τους ο οποίος μπορεί, μεταξύ άλλων, να συνεισφέρει:

-στον αειφορικό μακροχρόνιο προγραμματισμό της τουριστικής ανάπτυξης των νησιών του αιγαίου με σεβασμό στην φέρουσα ικανότητα τους, ζήτημα για το οποίο η ΕΛΛΕΤ έχει αγωνιστεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας πολλάκις, με χαρακτηριστικότερα παραδείγματα την ακύρωση των Ειδικών Χωροταξικών για τον Τουρισμό (2009, 2013),

-στην προστασία των μοναδικών χαρακτηριστικών της φύσης και του πολιτισμού των νησιών του Αιγαίου,

-στην επίλυση προβλημάτων χρήσεων γης που ασκούν πιέσεις στην περιορισμένη αλλά πολύτιμη αγροτική γη των νησιών του αιγαίου,

-στον περιορισμό της εκτός σχεδίου δόμησης στα νησιά του Αιγαίου, παθογένεια η οποία επιβαρύνει δραματικά την οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική πραγματικότητά τους,

-στην προστασία και αειφορική διαχείριση των προστατευόμενων περιοχών των νησιών του Αιγαίου.

Πιστεύουμε ότι σήμερα οι συνθήκες είναι πλέον πρόσφορες για ένα διάλογο στις τοπικές κοινωνίες, αναφορικά με το ποιο πρότυπο ανάπτυξης θα έχει τις μεγαλύτερες ωφέλειες για τους κατοίκους του Αιγαίου. Ένα διάλογο για το παρόν και το άμεσο μέλλον του Αιγαίου συνολικά, αλλά και κάθε νησιού ξεχωριστά.

Η Σκύρος αποτελεί ένα νησί με ιδιαίτερο φυσικό και πολιτιστικό κάλλος και μοναδική αρχιτεκτονική. Αναγνωρίζοντας τα παραπάνω η ΕΛΛΕΤ σε συνεργασία με την τοπική κοινωνία, τον Δήμο Σκύρου την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία και πάντα με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος και της πολιτιστικής κληρονομιάς του νησιού, προχώρησαν στην υλοποίηση ενός προγράμματος με τίτλο «Επιδεικτική Εφαρμογή της προσέγγισης ‘Σχέδιο Δράσης για τη βιοποικιλότητα’ για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας της Σκύρου».

Βασικός στόχος του προγράμματος ήταν η διατήρηση και η αποτελεσματική διαχείριση της πλούσιας βιοποικιλότητας της Σκύρου μέσω της εκπόνησης και υλοποίησης σχεδίων δράσεων, εκπληρώνοντας έτσι την απαίτηση της τοπικής κοινωνίας για τη διατήρηση ενός περιβάλλοντος πλούσιου σε βιοποικιλότητα και για τη βιώσιμη οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη του τόπου.

Το πρόγραμμα αυτό ήταν αποτέλεσμα μακροχρόνιων προσπαθειών πολλών φορέων να προστατεύσουν την Σκύρο από την άκρατη, άκριτη και βιομηχανικού τύπου χωροθέτηση ανεμογεννητριών.

Μάλιστα, έπειτα από προσπάθειες της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας, του Δήμου Σκύρου και σε αγαστή συνεργασία με την τοπική κοινωνία, ακυρώθηκε η χωροθέτηση 111 ανεμογεννητριών στη Σκύρο, έργο που θα επέφερε ανυπολόγιστες κοινωνικές, περιβαλλοντικές και οικονομικές επιπτώσεις στο νησί.

Επίσης, χάρις στο πρόγραμμα Life υπογράφηκε Υπουργική Απόφαση προδιασφάλισης για την σπάνια βιοποικιλότητα της Σκύρου.

Όλοι εμείς που δουλέψαμε τα προηγούμενα χρόνια στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα LIFE για τη διατήρηση του φυσικού πλούτου της Σκύρου με βάση το Σχέδιο Δράσης Βιοποικιλότητας, εκφράζουμε τη χαρά μας για την σημαντική εξέλιξη που, μεταξύ άλλων:

• εξασφαλίζει την προστασία του Σκυριανού αλόγου και του βιοτόπου του,
• απαγορεύει τα αιολικά πάρκα στην περιοχή Natura στον Κόχυλα και
• προετοιμάζει το έδαφος για τον νέο Φορέα Διαχείρισης του νησιού.

Ειδικότεροι στόχοι του προγράμματος ήταν:

-η επίδειξη της σκοπιμότητας αναζωογόνησης του παραδοσιακού μοντέλου ολοκληρωμένης διαχείρισης των αγροτικών οικοσυστηματων και βοσκοτόπων της Σκύρου,

-η αποκατάσταση των υγροτόπων του νησιού και η δημιουργία ενός επαρκούς για τη στήριξη της βιοποικιλότητας δικτύου υγροτοπικών ενδιαιτημάτων,

-η υλοποίηση ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης για τη διατήρηση των σημαντικών τοπικών και ενδημικών φυτικών ειδών και σφενδαμιών,

-η υλοποίηση ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης για την αποκατάσταση της βιοποικιλότητας των γειτονικών νησίδων, η επίδειξη των δυνατοτήτων και ευκαιριών που δίνει ο σχεδιασμός συμβατών με τη διατήρηση της φύσης τουριστικών δραστηριοτήτων στο νησί.

Η ΕΛΛΕΤ θα συνεχίσει να παρακολουθεί τις εξελίξεις στη Σκύρο, ένα νησί με ιδιαίτερο φυσικό και πολιτιστικό κάλλος, και μοναδική αρχιτεκτονική που επαινέθηκε ακόμα και από τον Le Corbusier, πάντα με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος και της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.

Ευχαριστούμε θερμά τους εταίρους μας στο Πρόγραμμα LIFE, τον Δήμο Σκύρου και την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, την εταιρεία NCC για την εξαιρετική συνεργασία, την τοπική κοινωνία και την δραστήρια Τοπική Επιτροπή της ΕΛΛΕΤ στην Σκύρο. Μια ομαδική δουλειά που πραγματοποιήθηκε με αφοσίωση και συνέπεια έφερε εξαιρετικά αποτελέσματα για το υπέροχο νησί της Σκύρου, εξασφαλίζοντας την αειφόρο ανάπτυξή του!

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ συνέβαλε ουσιαστηκά στην διάσωση του Καμπαναριού του Αγίου Γεωργίου των Ελλήνων στη Βενετία, μια εκκλησία που ιδρύθηκε από Έλληνες πρόσφυγες μετά την άλωση και λειτούργησε ως πραγματικό καταφύγιο των Ελλήνων της διασποράς στηρίζοντας τις οικογένειές τους και αναπτερώνοντας το ηθικό τους και εκπαιδεύοντας τις νέες γενιές.

Η κατασκευή του καμπαναριού του Αγίου Γεωργίου των Ελλήνων ξεκίνησε το 1578, με δωρεά του Ιακώβου Σαμαριάρη και ολοκληρώθηκε το 1603, σε σχέδια του αρχιτέκτονος Bernardo Ongarin. Το καμπαναριό, το οποίο αποτελεί μέρος του μνημειακού συνόλου γνωστού ως Campo dei Greci, ανήκει στο Ελληνικό Ινστιτούτο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών Βενετίας.

Η ΕΛΛΕΤ συνέβαλε στην αποκατάσταση του μνημείου με την εξασφάλιση της απαραίτητης χρηματοδότησης καθώς και επιστημονικού δυναμικού. Για την αποκατάσταση του μνημείου, σε πρώτο στάδιο υπολογίσθηκε η ευστάθεια του μνημείου από την εταιρεία Tecniter, ενώ στη συνέχεια εκπονήθηκε η αρχιτεκτονική μελέτη αποκατάστασης από το ειδικευμένο σε αναστηλώσεις γραφείο του καθηγητή Alberto Torsello. Oι εργασίες αποκατάστασης πραγματοποιήθηκαν από την εταιρεία Pivato, υπό την επίβλεψη του Τμήματος Μνημείων της Βενετίας. Εκ μέρους της Ελληνικής Εταιρείας οι αρχιτέκτονες Αλέξανδρος και Χάρις Καλλιγά συντόνισαν και επέβλεψαν το έργο, το οποίο ολοκληρώθηκε το 2008.

Το Ελληνικό Ινστιτούτο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών Βενετίας προσέφερε την πολύτιμη βοήθειά του σε όλα τα στάδια του έργου, το οποίο κατέστη εφικτό χάρις στην γενναιόδωρη χορηγία του Ιδρύματος Α.Γ. Λεβέντη.

Το 2007, με απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, διασώθηκαν τα διατηρητέα κτίρια με αριθμό 17 και 19 επί της Διονυσίου Αρεοπαγίτου. Αυτή η επιτυχία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις της ΕΛΛΕΤ για την προστασία του ιστορικού αστικού ιστού της Αθήνας.

Στον αριθμό 17 βρίσκεται η, χαρακτηρισμένη ως έργο τέχνης, πολυκατοικία, η οποία είναι σχέδιο του αρχιτέκτονα Βασίλη Κουρεμένου, κατασκευασμένη περί το 1930 και αποτελεί ένα από τα πιο αξιόλογα δείγματα εκλεκτικιστικής αρχιτεκτονικής στην Αθήνα με παγκόσμια αναγνώριση. Το κτίριο στον αριθμό 19 χαρακτηρισμένο από το Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., κατασκευάστηκε περί το 1910 και αποτελεί μνημείο ιδιαιτέρου κάλλους νεοκλασικής αρχιτεκτονικής με στοιχεία εκλεκτισμού. Και τα δύο κτήρια είναι ιδιόκτητα, και δεν ανήκουν στο οικοδομικό τετράγωνο του Μουσείου. Επιπλέον τα δυο κτίρια συγκροτούν βασικό τμήμα του ιστορικού αστικού μετώπου της οδού Αρεοπαγίτου.

Παρ’ ότι κατά τον σχεδιασμό του νέου Μουσείου Ακρόπολης είχε ληφθεί υπ’ όψιν η ύπαρξη των δύο διατηρητέων κτηρίων, στη συνέχεια τα εν λόγω κτήρια απειλήθηκαν με κατεδάφιση.

Η ΕΛΛΕΤ συγκέντρωσε 48.000 υπογραφές για την προστασία τους και προσέφυγε στο Συμβούλιο της Επικρατείας, το οποίο απεφάνθη υπέρ της διάσωσης των δύο διατηρητέων. Η απόφαση του ΣτΕ διαφύλαξε το κύρος του κράτους, εφαρμόζοντας στην πράξη τη συνταγματική επιταγή για την προστασία της αρχιτεκτονικής μας κληρονομιάς.

Το 2008 η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ δημιούργησε το πρόγραμμα «Προστασία και ανάδειξη της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς της δεκαετίας του 1930 – Μοντέρνο Κίνημα – του Δήμου Αθηναίων» ανταποκρινόμενη στην ανάγκη να προστατευθεί και να αναδειχθεί η εν λόγω αρχιτεκτονική. Το πρόγραμμα αποσκοπούσε στην:

-συστηματική καταγραφή των κτηρίων κατοικίας του μοντέρνου κινήματος,

-σύνταξη προτάσεων σχετικά με την προστασία των κτηρίων αυτών, όπως η δημιουργία ενός διευρυμένου θεσμικού πλαισίου προστασίας και η παροχή κινήτρων στους ιδιοκτήτες για τη συντήρηση και αποκατάστασή τους, και

-ευαισθητοποίηση θεσμικών φορέων σχετικά με θέματα χαρακτηρισμού και ανάδειξης κτηρίων κατοικίας του Μοντέρνου Κινήματος.

Μέσω του προγράμματος κατεγράφησαν σε δύο φάσεις 1300 περίπου κτήρια κατοικιών του Μοντέρνου Κινήματος στο Δήμο Αθηναίων, τα οποία κτίστηκαν κατά την δεκαετία του 1930 και σώζονται σποραδικά στο κέντρο και τις συνοικίες της πόλης.

Ο σχεδιασμός και η παρακολούθηση του προγράμματος έγινε από τους Κ. Χατζηκωνσταντίνου, Κ. Κρεμέζη, Α. Ζαμπίκο (αρχιτέκτονες), Π. Κρεμέζη (πολ. μηχανικός) και Κ. Κουτσαδέλη (αρχαιολόγος), η φωτογράφηση από τους J. Vanderpool, E. Νταραρά και Ι. Ρουφοπούλου και η καταγραφή από τους αρχιτέκτονες Μ. Βιδάλη, Μ. Επιφανίου, Α. Νικοπούλου και Δ. Χατζόπουλο.

Το πρόγραμμα υλοποιήθηκε με χορηγίες από το Υπουργείο Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας (2008) και το Ίδρυμα Α. Γ. Λεβέντη (2012-2013).

Έκθεση με φωτογραφικό υλικό της καταγραφής φιλοξενήθηκε στο Μουσείο Μπενάκη στην οδό Πειραιώς, από τις 15 έως τις 30 Ιουνίου 2013 και στη συνέχεια, εκδόθηκε βιβλίο με τίτλο «Αθηναϊκές κατοικίες του Μοντέρνου Κινήματος» (2013), με επιμέλεια των Κ. Κρεμέζη, Α. Ζαμπίκος, Κ. Χατζηκωνσταντίνου. Χορηγός της έκδοσης ήταν η Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα.

Ο εντυπωσιακός πύργος του 4ου αι. π.Χ., είναι μνημείο μοναδικής αξίας καθώς αποτελεί εξαιρετικό παράδειγμα αυτόνομου ελεύθερου τετράγωνου πύργου της υστεροκλασικής περιόδου, ενώ η θέση του, στο κέντρο μιας καλλιεργήσιμης κοιλάδας, του προσδίδει αγροτικό χαρακτήρα.

Μέχρι τα μέσα του 19ου αι. το μνημείο σωζόταν ακέραιο, λόγω της ενσωμάτωσής του στον περίβολο της παρακείμενης μεταβυζαντινής μονής της Αγίας Μαρίνας. Ακόμα και σήμερα, σε ορισμένα σημεία ο πύργος σώζεται σχεδόν μέχρι το αρχικό του ύψος, όμως κατά τα τελευταία έτη τμήματά του κατέρρεαν.

Το 2008 το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής Κληρονομιάς της ΕΛΛΕΤ ανέλαβε την πρωτοβουλία συγκέντρωσης χρημάτων για τη μελέτη του ικριώματος στήριξης του αρχαίου πύργου στην Αγία Μαρίνα Κέας.

Η μελέτη του ικριώματος για την σωστική επέμβαση στο αρχαίο πύργο εκπονήθηκε από τον πολιτικό μηχανικό Κ. Ζάμπα.

Το 2009 η Ελληνική Εταιρεία κινητοποίησε την τοπική κοινωνία, οργανώνοντας σειρά εκδηλώσεων στις οποίες μετείχε το σύνολο των κατοίκων του νησιού, όλων των ηλικιών καθώς και πολλοί φίλοι της Τζιάς. Μεταξύ των εκδηλώσεων: η υπαίθρια συναυλία των Ευανθίας Ρεμπούτσικα – Παναγιώτη Καλαντζόπουλου, η υπαίθρια πώληση έργων τέχνης του Αλέκου Φασιανού και άλλων ζωγράφων, χοροί μικρών και μεγάλων σε πλατείες, μαγειρική και κεράσματα… Έτσι, με την γενναιόδωρη προσφορά πολλών φιλότεχνων, ιδίως του Πάνου Μανιά, εξασφαλίσθηκε το αναγκαίο ποσό για την επίβλεψη και τοποθέτηση του ικριώματος.

Η προσπάθεια αυτή στηρίχτηκε οικονομικά από το Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντη, και ιδιαιτέρως από τον Χάρη Λεβέντη, όπως επίσης και από τον Κώστα Γλεούδη, τον Θανάση Μαρτίνο, τον Δήμο Κέας, και πολλούς κατοίκους του νησιού. Συνολικά η Ελληνική Εταιρεία συγκέντρωσε σχεδόν 100.000 ευρώ για την διάσωση του μνημείου, το οποίο είναι υπό αναστήλωση.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ συνέβαλε καθοριστικά στην προσπάθεια του γαλλικού συλλόγου “Les amis de la Cappadoce”, για την αποκατάσταση του θόλου της «Κόκκινης Εκκλησίας» (Αγίου Παντελεήμονα), ΒΑ. της Καρβάλης η οποία είχε ξεκινήσει το 2003.

Ο ναός, ο οποίος σύμφωνα με τα αποτελέσματα της ραδιοχρονολόγησης κατασκευάστηκε επί Ιουστινιανού, πριν το 536 μ.Χ., είναι ιδιαιτέρως σημαντικός για την εξέλιξη της βυζαντινής ναοδομίας. Η κάτοψή του αποτελείται από ένα δρομικό καμαροσκέπαστο κλίτος, το οποίο επικοινωνεί προς βορρά με ένα πλάγιο ταφικό κλίτος. Το οκταγωνικό τύμπανο του ναού εδράζεται μέσω τεσσάρων ημιχωνίων (πεταλόμορφων τόξων) επί τεσσάρων πεσών, κατά τρόπο καινοτόμο για την εποχή. Ο ναός υπήρξε από τα παραδείγματα που οδήγησαν στο μεγαλεί οτου τρούλλου της Αγ. Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη.

Το μνημείο εντυπωσιάζει με την κομψότητα και την εξαιρετικά επιμελημένη τοιχοποιΐα του, η οποία χαρακτηρίζεται από την τελειότητα προσαρμογής των ισόδομων λίθων, με την χρήση ελάχιστου κονιάματος στους αρμούς. Ο ναός προ του 1924 ήταν αφιερωμένος στον Άγιο Παντελεήμονα και κατά μία εκδοχή αποτελούσε το μαυσωλείο του Αγίου Γρηγορίου του Ναζιανζηνού.

Το έργο αποκατάστασης του θόλου του ναού, το οποίο ολοκληρώθηκε το 2011, στήριξαν εκ μέρους της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ δωρητές Καππαδοκικής καταγωγής, με βασικότερο τον Γρηγόρη Χατζηελευθεριάδη.

Μονοπάτια διαμορφώθηκαν με μόχθο και καλαισθησία από τους προγόνους μας, μέσα στους αιώνες σε ολόκληρη τη χώρα. Ένωναν πόλεις και χωριά μεταφέροντας πλούτο και πολιτισμό. Με την πάροδο του χρόνου όμως, πολλά μονοπάτια εγκαταλείφθηκαν, καλύφθηκαν από βλάστηση ή ασφαλτοστρώθηκαν ως εύκολη λύση για τη δημιουργία οδικών δικτύων.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος & Πολιτισμού – που αγωνίζεται από το 1972 για την προστασία της φύσης και της πολιτιστικής μας κληρονομιάς – στοχεύει να δώσει νέα ζωή σε μονοπάτια φυσικού κάλλους και ιστορικής σημασίας, με το πρόγραμμα «Μονοπάτια Πολιτισμού».

Το πρόγραμμα υλοποιείται σε συνεργασία με τον Δήμο της κάθε περιοχής και με τη συμμετοχή των τοπικών σχολείων, τοπικών πολιτιστικών φορέων και πολιτών. Με την επιλογή μιας σειράς διαδρομών, τη μελετημένη σηματοδότηση και επικοινωνία τους, ξανακάνουμε τα μονοπάτια προσβάσιμα και ελκυστικά, τονώνοντας έτσι τις τοπικές οικονομίες με ένα σημαντικό παράγοντα αειφόρου ανάπτυξης – τον περιπατητικό τουρισμό – και προσφέροντας στον επισκέπτη την ευκαιρία να ανακαλύψει τα τοπικά προϊόντα και τις ομορφιές της χώρας με τρόπο υγιεινό και φιλικό προς το περιβάλλον.

Το πρόγραμμα «Μονοπάτια Πολιτισμού» έχει ήδη υλοποιηθεί σε 12 περιοχές σε ολόκληρη την Ελλάδα, ενώ 2 από τις διαδρομές του, το Menalon Trail στην Αρκαδία και το Nestos-Rodopi Trail Θράκη έχουν λάβει την πιστοποίηση Leading Quality Trails – Best of Europe της European Ramblers Association.

Τον Οκτώβριο 2019 τα “Μονοπάτια Πολιτισμού” τιμήθηκαν με Βραβείο Europa Nostra στην κατηγορία ευαισθητοποίησης.

Μονοπάτια Πολιτισμού σε όλη την Ελλάδα!

-Αίγινα

-Αρκαδία – Menalon Trail

-Δελφοί Επίδαυρος

-Κρήτη

-Μαραθώνας

-Μικρές Κυκλάδες

-Νάξος

-Ορεινή Κορινθία – Ψάρι

-Πάτμος

-Σαμοθράκη

-Σίκινος

-Θράκη

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε το site του προγράμματος: www.monopatiapolitismou.gr

«MARATHON: Cultural Landscape / MARATHON: Paysage Culturel» ήταν ο τίτλος της έκθεσης που διοργάνωσε με εξαιρετική επιτυχία η ΕΛΛΕΤ υπό την αιγίδα της UNESCO και με τη συνεργασία της Μόνιμης Αντιπροσωπείας της Ελλάδος στην UNESCO και της πρέσβειρας Κ. Δασκαλάκη, στο Παρίσι, στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας, τον Μάρτιο 2014.

Για 2 εβδομάδες, χιλιάδες επισκέπτες απ’ όλον τον κόσμο γνώρισαν τον Μαραθώνα στις κεντρικές εγκαταστάσεις της UNESCO, στο εντυπωσιακής αρχιτεκτονικής Hall Ségur, μέσα από 20 πανώ ύψους 4 μέτρων με μοναδικά στιγμιότυπα από τον ιστορικό τόπο και εύληπτο πληροφοριακό υλικό στα αγγλικά και γαλλικά.

Πρόκειται για την πρώτη διεθνή προβολή του Μαραθώνα ως πολιτιστικού συνόλου με βάση την περιβαλλοντική, ιστορική, πολιτισμική και αθλητική του σημασία, καθώς και την ανθρώπινη δημιουργία σήμερα.

Στόχος της ΕΛΛΕΤ είναι η σύνδεση του διεθνούς ονόματος του Μαραθώνα με τον ιστορικό τόπο: υπενθυμίζοντας την άρρηκτη σχέση του Μαραθωνίου δρόμου με τον τόπο καταγωγής του, ο Μαραθώνας προωθείται ως προορισμός που μπορεί να ικανοποιήσει τον περιπατητικό, φυσιολατρικό, ιστορικό, αθλητικό τουρισμό. Τίθενται έτσι οι βάσεις για βιώσιμη ανάπτυξη με άξονα τον σεβασμό προς το μοναδικό φυσικό του περιβάλλον και την ιστορία του και ευεργετικά αποτελέσματα για την οικονομία του τόπου και τους κατοίκους.

Για τον Μαραθώνα πρόσφατα συσπειρώσαμε τους φορείς: Δήμο, ΦΟΔΕΠΑΣΜ, Μουσείο Μπενάκη, ζητώντας από κοινού από την Περιφέρεια το κλείσιμο του δρόμου, εξασφαλίζοντας σταθερή δημόσια συγκοινωνία για να προφυλαχθεί το σπάνιο δάσος Σχινιά και η παραλία με τις αμμοθίνες απο τα χιλιάδες αυτοκίνητα.

ΕΛΛΕΤ – Πρόγραμμα «Μονοπάτια Πολιτισμού» Κείμενα / Επιμέλεια: Λυδία Καρρά
Η έκθεση πραγματοποιήθηκε με τη στήριξη του Δήμου Μαραθώνα. Φωτογραφικό υλικό: ΣΕΓΑΣ / Κλασικός Μαραθώνιος Αθηνών, Φορέας Διαχείρισης Σχινιά-Μαραθώνα, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, AIMS – Association of International Marathons and Distance Races, Μουσείο Μαραθωνίου Δρόμου, τα σχολεία της περιοχής κ.α.
Χορηγός εκτυπώσεων: εταιρεία Polichromo.
Χορηγοί: ιδιώτες και Έλληνες της Διασποράς

Το Ιστορικό Κέντρο, η καρδιά της χώρας, όπου η ιστορία αποτυπώνεται σε δρόμους, κτήρια, μνημεία, πλατείες, μαγαζιά, ανθρώπους, στις μνήμες όλων, χρόνια τώρα ολοένα φθίνει. Πολλοί κάτοικοι αναζητώντας καλύτερη ποιότητα ζωής, εγκαταλείπουν το κέντρο για τα προάστια που γιγαντώνονται, δημιουργώντας έναν ασφυκτικό κλοιό γύρω από το κλεινόν άστυ.

Στο υποβαθμισμένο Ιστορικό Κέντρο επικρατεί σήμερα ανασφάλεια, θόρυβος, εγκληματικότητα, υπερεκμετάλλευση, κατάληψη ελεύθερων χώρων, άναρχη εμπορική δραστηριότητα, αυθαιρεσία, αισθητική παρακμή – εγκατάλειψη και υποβάθμιση.

Με πρωτοβουλία και τον κεντρικό συντονισμό της ΕΛΛΕΤ, το Δίκτυο Οργανώσεων & Πολιτών για ένα Βιώσιμο Ιστορικό Κέντρο συσπειρώνει οργανώσεις από όλες τις ιστορικές γειτονιές με στόχο την αναστροφή αυτής της κατάστασης, σε στενή συνεργασία με τον Δήμο.

Η ανταπόκριση είναι εντυπωσιακή και άμεση. Ομάδες πολιτών απ΄ όλο το Ιστορικό Κέντρο δίνουν ενεργά το παρόν, καταθέτοντας προβλήματα, λύσεις, προτάσεις. Ομάδες ειδικών, χωροτακτών, νομικών και πολεοδόμων αρχιτεκτόνων, εργάζονται εθελοντικά με στόχο την αναβάθμιση της πιο ιστορικής πόλης της Ευρώπης, μέσα από συντονισμένες προσπάθειες για την προώθηση απαραίτητων μέτρων σε Δήμο και Υ.ΠΕ.ΚΑ, όπως:

-Αυστηρός έλεγχος όρων και προϋποθέσεων εγκρίσεων χρήσεων γης για κάθε επιτρεπόμενη δραστηριότητα στο πλαίσιο των ισχυουσών διατάξεων των Πρ. Διαταγμάτων.

-Εξυγίανση του κοινόχρηστου χώρου και βελτίωση της εικόνας του Ιστορικού Κέντρου με αντιμετώπιση κάθε είδους ρύπανσης, και καθαρισμός προσόψεων.

-Συνεχής έλεγχος της ηχορύπανσης.

-Άμεση στήριξη των προσόψεων και στεγών των ετοιμόρροπων διατηρητέων κτηρίων.

-Έλεγχος της παράνομης κυκλοφορίας και στάθμευσης οχημάτων και παράλληλη υποστήριξη της Βιώσιμης Κινητικότητας.

Ο ναός του Αγ. Πέτρου στην Καστάνια συνιστά το σημαντικότερο παράδειγμα της λεγόμενης Ελλαδικής Σχολής της βυζαντινής αρχιτεκτονικής στη Μεσσηνιακή/Έξω Μάνη.

Ανήκει στον αρχιτεκτονικό τύπο των απλών τετρακιόνιων σταυροειδών εγγεγραμμένων με τρούλο και χρονολογείται στον 12ο αι. Στα δυτικά του προστέθηκε τον 13ο αι. νάρθηκας με μορφή στοάς, ενώ το εντυπωσιακό τριώροφο πυργοειδές κωδωνοστάσιο κατασκευάστηκε το 1813. Σχεδόν άθικτο διασώζεται σημαντικό μέρος του γλυπτού διακόσμου του μνημείου. Στον ζωγραφικό διάκοσμο του ναού αναγνωρίζονται τέσσερις φάσεις. Σε μεγαλύτερη έκταση σώζεται το δεύτερο στρώμα ζωγραφικής, το οποίο χρονολογείται στον 14ο αι. και συνιστά την κύρια φάση τοιχογράφησης του ναού. Ο ναός, σε κακή κατάσταση διατήρησης έως το 2012, αντιμετώπιζε σοβαρά δομοστατικά και οικοδομικά προβλήματα, ενώ ο νάρθηκας κινδύνευε άμεσα με κατάρρευση.

Το 2012 εκπονήθηκε από το επιστημονικό προσωπικό της 26ης ΕΒΑ η μελέτη αναστήλωσης του ναού και συντήρησης του ζωγραφικού του διακόσμου. Το 2014 ο ναός του Αγίου Πέτρου αποκαταστάθηκε με μέριμνα του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Κληρονομιάς και υπό την εποπτεία της 26ης ΕΒΑ.

Οι εργασίες αποκατάστασης του μνημείου υλοποιήθηκαν από την Μνημειοτεχνική ΕΠΕ, υπό την επίβλεψη του αρχιτέκτονος Σ. Μαμαλούκου και του αρχαιολόγου Μ. Κάππα. Η συντήρηση του ζωγραφικού διακόσμου πραγματοποιήθηκε από τον συντηρητή έργων τέχνης Γ. Μουστάκη.

Η εκτέλεση του όλου έργου κατέστη εφικτή χάρη στη γενναιόδωρη χορηγία του Θανάση και της Μαρίνας Μαρτίνου.

Η αποκατάσταση του ναού έτυχε θερμής υποδοχής από την τοπική κοινότητα, ενώ το έργο διακρίθηκε σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, αποσπώντας το βραβείο EU Prize for Cultural Heritage/ Europa Nostra Awards 2016 ως πρότυπη αποκατάσταση.

Η αποκατάσταση του ναού αύξησε κατακόρυφα την επισκεψιμότητα στην περιοχή με ευεργετικές οικονομικές συνέπειες για τον οικισμό που άρχισε σταδιακά να επανακατοικείται.

Με μέριμνα του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Κληρονομιάς (ΣΑΚ) σε συνεργασία με τον Ελβετικό Σύλλογο «Association Hagia Kyriaki, Naxos», εξασφαλίστηκαν οι απαραίτητες χορηγίες για την αποκατάσταση του Ι. Ναού της Αγίας Κυριακής στην Απείρανθο της Νάξου.

Πρόκειται για μονόχωρο τρουλαίο ναό, με παρεκκλήσιο στη νότια πλευρά και νάρθηκα στην δυτική.

Ο ναός είναι εξαιρετικά σημαντικός καθώς διατηρεί τον ζωγραφικό ανεικονικό του διάκοσμο σχεδόν ακέραιο, με φυτικά και γεωμετρικά μοτίβα και μοναδικές παραστάσεις πτηνών. Με βάση εικονογραφικά κριτήρια χρονολογείται μάλλον στην εποχή του Αυτοκράτορα Θεοφίλου (829-842).

Διασώζεται, επίσης, μία μεταγενέστερη εικονιστική φάση τοιχογραφιών του 13ου αι., όπως η παράσταση της Δεήσεως στο παρεκκλήσιο, και στην ίδια εποχή χρονολογείται και το κτιστό τέμπλο. Ο ναός αντιμετώπιζε σημαντικά προβλήματα, κυρίως λόγω της εισροής υδάτων από τη στέγη, τα οποία είχαν προξενήσει σοβαρές φθορές στις τοιχογραφίες αλλά και στη στατική επάρκεια του μνημείου.

Οι εργασίες στερέωσης και στεγάνωσης του μνημείου ξεκίνησαν το καλοκαίρι του 2013, υπό την επίβλεψη των αρχιτεκτόνων Γ. Κίζη, Κ. Ασλανίδη και Χ. Πινάτση, που είχαν κάνει τη μελέτη αποκατάστασης, και ολοκληρώθηκαν το φθινόπωρο του 2014. Στη συνέχεια, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων προχώρησε στη συντήρηση των τοιχογραφιών με επικεφαλής τον Ν. Βίττη και υπό την επίβλεψη του διευθυντή της Εφορείας Δρ. Δ. Αθανασούλη, το διάστημα 2015-2016.

Το έργο κατέστη εφικτό αρχικά με χρηματοδότηση από τους συλλόγους J.-G. Eynard, Amitiés gréco-suisses, οι οποίοι ξεκίνησαν τις προσπάθειες διάσωσης του μνημείου το 1993, και το Ίδρυμα Ι.Φ. Κωστοπούλου και στη συνέχεια με τη γενναιόδωρη χρηματοδότηση του Ιδρύματος Α.Γ. Λεβέντη, της Μαρίνας και του Θανάση Μαρτίνου, καθώς και την πολύτιμη συνεισφορά του συλλόγου Association Hagia Kyriaki, Naxos.

Το μνημείο βραβεύτηκε από την EUROPA NOSTRA το 2018 λόγω της παραδειγματικής αποκατάστασης και έλαβε και το βραβείο Grand Prix 2018.

Το ζήτημα της Κλιματική Αλλαγής αποτελεί το κορυφαίο περιβαλλοντικό ζήτημα που καλείται να διαχειριστεί η σύγχρονη γενιά, με ιδιαίτερα έντονες επιπτώσεις σε εθνικό επίπεδο. Σε Ευρωπαϊκό επίπεδο η αντιμετώπιση της Κλιματικής Αλλαγής αποτελεί την κορυφαία πρόκληση που καλείται να αντιμετωπίσει η περιβαλλοντική πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης η οποία συνδέεται με κρίσιμους τομείς: ενέργεια, τουρισμός, μεταφορές και γεωργία.

Το 8ετές ευρωπαϊκό πρόγραμμα «LIFE-IP AdaptInGR – Ενισχύοντας την εφαρμογή πολιτικής για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή στην Ελλάδα» (2019-2025) αποτελεί το σημαντικότερο έργο για την προσαρμογή της Ελλάδας στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Η ΕΛΛET αποτελεί την μοναδική Περιβαλλοντική Οργάνωση που συμμετέχει στο πρόγραμμα, έχοντας συνεισφέρει σε κάθε στάδιο στάδια προετοιμασίας, από την σύλληψη έως την κατάθεσή του.

Αντικείμενα του προγράμματος είναι: (α) η παρακολούθηση της εφαρμογής των Περιφερειακών Σχεδίων για την Προσαρμογή στην Κλιματική Αλλαγή, (β) η εκτίμηση των κλιματικών συνθηκών και της τρωτότητας κάθε περιφέρειας και (γ) ο καθορισμός μέτρων πολιτικής για την προσαρμογή κάθε περιφέρειας στην Κλιματική Αλλαγή.
Αναγνωρίζοντας την κρισιμότητα και τη σημασία της Κλιματικής Αλλαγής η ΕΛΛΕΤ αφιέρωσε την τεχνογνωσία της στην προετοιμασία μιας ολοκληρωμένης και εφικτής πρότασης που θα συμβάλλει σημαντικά στην δημιουργία ενός Εθνικού Παρατηρητήριου για την Κλιματική Αλλαγή και τη συμμόρφωση της Ελλάδας με τις σχετικές οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αρμοδιότητές της αποτελούν:

-σημαντικές δράσεις επικοινωνίας και δημοσιότητας,

-η ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των μαθητών της χώρας για την Κλιματική Αλλαγή

-η εκτίμηση των επιπτώσεων της Κλιματικής Αλλαγής στο τοπίο, την χωροταξία και στους αρχαιολογικούς χώρους.

Στο πρόγραμμα συμμετέχουν 18 φορείς εγνωσμένου κύρους μεταξύ των οποίων: Ακαδημία Αθηνών, Τράπεζα της Ελλάδος, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Εθνικό Αστεροσκοπείο, Πράσινο Ταμείο καθώς επίσης πέντε Δήμοι (Κατερίνης, Κομοτηνής, Λαρισαίων, Αγίων Αναργύρων-Καματερού, Ρόδου) και τρεις Περιφέρειες (Κεντρικής Ελλάδας, Δυτικής Ελλάδας, Ιονίων Νήσων).

Συντονιστής του Προγράμματος είναι το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η συμμετοχή της ΕΛΛΕΤ αποτελεί αναγνώριση της διαχρονικής και συνεπούς ενασχόλησης της με θέματα του φυσικού περιβάλλοντος και του πολιτισμού.

www.adaptivegreece.gr

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ
Ευρωπαϊκή Επιτροπή
OTE-COSMOTE
Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντης
Fourlis Holdings
Ελληνικά Πετρέλαια
Alpha Bank

Μοναδικές αρχαιότητες, οι δύο κεντρικές οδικές αρτηρίες της πόλης, ο decumanus maximus και ο cardo με το μνημειακό τετράπυλο στη διασταύρωσή τους, με μαγαζιά γύρω τους, τμήμα πλατείας και πολλά ακόμα κτίσματα (4ος-9ος αι. μ.Χ.), συνολικού εμβαδού 1500τμ. αποκαλύφθηκαν στον σταθμό Βενιζέλου! Τεκμηριώνουν τη δομή́ της βυζαντινής πόλης και τον σημαντικό ρόλο που έπαιξε η Θεσσαλονίκη στους συγκεκριμένους αιώνες ως πολιτικό και πολιτισμικό κέντρο. Όμοιά τους δεν σώζονται σε καμιά πόλη με βυζαντινό παρελθόν, ούτε στην ίδια την Κωνσταντινούπολη.

Ο αρχαιολογικός χώρος που συνθέτουν κινδυνεύει να απωλέσει την αυθεντικότητα και ακεραιότητά του! Το Υπουργείο Πολιτισμού, με σχετική Υπουργική Απόφαση, ενέκρινε τον Μάρτιο του 2020, αίτημα της Αττικό Μετρό για την κατασκευή του σταθμού με την απόσπαση και επανατοποθέτηση των αρχαιοτήτων, αποδεχόμενο τους ισχυρισμούς της περί του μη εφικτού της κατασκευής με την κατά χώραν διατήρηση.

Η ΕΛΛΕΤ, η οποία σε στενή συνεργασία με το Παράρτημά της στη Θεσσαλονίκη αγωνίζεται από το 2013 για τη διάσωση του μοναδικού αυτού αρχαιολογικού συνόλου, κατέθεσε στο Συμβούλιο της Επικρατείας αίτηση ακύρωσης της Υπουργικής Απόφασης, από κοινού με τη Χριστιανική Αρχαιολογική Εταιρεία, έχοντας στο πλευρό τους τη συντριπτική πλειοψηφία της επιστημονικής κοινότητας στην Ελλάδα και το εξωτερικό, διεθνείς οργανώσεις και πλήθος πολιτών.

Ανάμεσα σε αυτούς η Europa Nostra, της οποίας το Συμβούλιο στη συνεδρίασή του της 16/11/2020 αποφάσισε ομόφωνα να κάνει «εκ νέου έκκληση προς τις Ελληνικές Αρχές και τα αρμόδια θεσμικά όργανα της ΕΕ για την αποτελεσματική τήρηση των σχετικών διεθνών και Ευρωπαϊκών συμβάσεων, συστάσεων και βέλτιστων πρακτικών … διασφαλίζοντας την επιτόπου διατήρηση των εξαιρετικών αρχαιοτήτων της Θεσσαλονίκης.» Κατά της ΥΑ προσέφυγαν στο ΣτΕ πέντε ακόμα φορείς, καταθέτοντας δύο αιτήσεις ακύρωσης.

Η ΕΛΛΕΤ, έχοντας επισκεφθεί δύο φορές τον χώρο και έχοντας διερευνήσει όλες τις πτυχές του προβλήματος, είναι απολύτως πεπεισμένη ότι η κατασκευή του σταθμού είναι εφικτή, χωρίς την απόσπαση των αρχαιοτήτων, με μεθοδολογία ασφαλή για τους εργαζόμενους, τις αρχαιότητες και τη λειτουργία του μετρό, χωρίς χρονική και οικονομική επιβάρυνση του έργου. Με την επιλογή αυτή θα διασωθεί ένα μοναδικό αρχαιολογικό σύνολο με τεράστιο όφελος για τη Θεσσαλονίκη και την επιστήμη.

Με αφορμή την ανέγερση και λειτουργία του 10ώροφου ξενοδοχείου της COCOMAT στην οδό Φαλήρου και την επικείμενη ανέγερση επόμενης θηριώδους κλίμακας ξενοδοχειακής μονάδας στην οδό Μισαραλιώτου (είχε δοθεί προέγκριση από τον Δ.Α. και εκδοθεί απόφαση του ΥΠΠΟΑ), τον Φεβρουάριο 2019 ξεκίνησε η συνεργασία της ΕΛΛΕΤ με την κίνηση πολιτών Ακρόπολη-Μακρυγιάννη SOS για την προστασία του αστικού και πολιτιστικού Περιβάλλοντος του Μνημείου της Ακρόπολης και της Περιοχής Μακρυγιάννη από την ανέγερση ψηλών και ογκωδών κτιρίων-ξενοδοχείων.

Λόγω της απουσίας σαφούς προστατευτικού θεσμικού πλαισίου (ύψη κτιρίων, Συντελεστές Δόμησης, Χρήσεις Γης) παρά τις εδώ και 52 χρόνια, (1968,2004) επανειλημμένες επισημάνσεις των αρμόδιων επιτροπών της UNESCO και λόγω της τροποποίησης του Οικοδομικού Κανονισμού εν μέσω οικονομικής κρίσης (ΝΟΚ 2012) αλλά και της -ακούσια η /και εκούσια- εσφαλμένης ερμηνείας του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου από την Διοίκηση παρά την ύπαρξη σχετικής Νομολογίας του ΣΤΕ, τόσο οι περιοχές κατοικίας Μακρυγιάννη Κουκάκι όσο και το εμβληματικό ιστορικό τοπίο του Ιερού Βράχου κινδυνεύουν σοβαρά από μη αναστρέψιμη αλλοίωση τους

Η συλλογή έως σήμερα περίπου 50.000 υπογραφών στην πλατφόρμα AVAAZ
https://secure.avaaz.org/el/community_petitions/_AKROPOLIMAKRYGIANNI_SOS/ οι εμβληματικές αποφάσεις του ΣΤΕ που ακολούθησαν την προσφυγή μας τον Μάιο του 2019, η ακύρωση της Υ.Α του ΥΠΠΟΑ, η απόσυρση της προέγκρισης του Δ.Αθηναίων, η μεταστροφή του ΥΠΕΝ σχετικά με την έκδοση Π.Δ. και όχι Νομοθετικής Ρύθμισης( η οποία δεν υπάγεται σε έλεγχο συνταγματικότητας από το ΣΤΕ) όπως είχαν προαναγγείλει και η τεράστια απήχηση σε διεθνή και εγχώριο Τύπο και ΜΜΕ είναι λίγες μόνο από τις επιτυχίες που κατήγαγε η κοινωνία των πολιτών με την στήριξη των πολιτών.

Ο αγώνας μας συνεχίζεται μέχρι την θέσπιση του ολοκληρωμένου Π.Δ., το οποίο θα περιλαμβάνει εκτός από τα ύψη κτιρίων, χαμηλούς Συντελεστές Δόμησης, και χαρακτηρισμό της Χρήσης Γης ως “Γενική Κατοικία” ώστε να αποτραπεί η ξενοδοχοποίηση του σημαντικού αυτού τμήματος του Ιστορικού Κέντρου.

Επιπλέον σε συνεργασία με τον Δήμαρχο Αθηναίων προσπαθούμε να ενταχθεί η περιοχή Μακρυγιάννη στην περιοχή παρέμβασης του “Μεγάλου Περίπατου” και να αντιμετωπισθεί το σοβαρό πρόβλημα της κίνησης/στάσης/στάθμευσης των τουριστικών λεωφορείων, έχοντας υποβάλλει στον Δήμο σχετικές προτάσεις κυκλοφοριακών ρυθμίσεων.

Με μια μοναδικό διήμερο δράσεων σε ολόκληρη την Πλάκα, και τη συμμετοχή φορέων, καλλιτεχνών και χιλιάδων πολιτών, η ΕΛΛΕΤ γιόρτασε το 40 χρόνια της στις 18 & 19 Μαΐου 2013.

Ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όσους τόσο γενναιόδωρα προσφέρθηκαν, ο καθένας με τον δικό του μοναδικό τρόπο, να συμμετάσχουν στη γιορτή των 40 χρόνων της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Περιβάλλοντος & Πολιτισμού στην Πλάκα και να την κάνουν δική τους.

Ένα μεγάλο ευχαριστώ:

Στους μεγάλους μας καλλιτέχνες: στον Διονύση Σαββόπουλο που κάτω από την φωτισμένη Ακρόπολη, σε έναν από τους ωραιότερους χώρους του κόσμου συνάρπασε χιλιάδες Αθηναίους με την μουσική του. Στην Λυδία Κονιόρδου, στον Σωκράτη Σινόπουλο, στην Κατερίνα Παπαδοπούλου και στον Γιώργο Σταύρου που μας προσέφεραν την μυσταγωγία της Παπαδιαμαντικής Αγρυπνίας. Στον Γιάννη Σιμωνίδη για την συγκλονιστική του Απολογία του Σωκράτη σε ένα παραμελημένο δημόσιο χώρο, που κατάφερε να ζωντανέψει.

Στα πρωτοπόρα σχολεία της Πλάκας δημόσια και ιδιωτικά:

– το 74ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών και τη Διευθύντριά του κα. Μαρία Κέζα. Η αυλή του όμορφου νεοκλασικού κτιρίου άνοιξε και τα παιδιά του δημοτικού χόρεψαν για όλους μας.

– το 1ο Πειραματικό Γυμνάσιο και τον Διευθυντή του κ. Κοντογιάννη, με τους μαθητές που εντυπωσίασαν με το Πρόγραμμά τους «Τι κρύβει αυτή η Πόρτα» και την άνεση με την οποία ξεναγούσαν οικογένειες στο κτίριο της οδού Τριπόδων.

– στην Σχολή Χιλλ και τη Διευθύντριά του κα. Μίννη Καρρά, καθώς και στην κα. Ζέφη Σπυροπούλου. Με το πολύχρωμο γαϊτανάκι τους τα παιδιά βγήκαν στα δρομάκια της Πλάκας και σκορπούσαν χαρά.

Στους Πολιτιστικούς Φορείς:

– Στο Μουσείο Ελληνικών Λαϊκών Μουσικών Οργάνων με τις ξεναγήσεις του διευθυντού καθηγητή μουσικολόγου Λάμπρου Λιάβα, για το πανηγύρι που έστησε στην υπέροχη αυλή με τον κόσμο να χορεύει επί ώρες με την πλούσια δημοτική μας μουσική, αλλά και για την ορχήστρα νυκτών εγχόρδων «Άττικα», τα παιδικά παιχνίδια, τη συναυλία των μαθητών του Μουσείου.

– Στο Λύκειο των Ελληνίδων, που με τις υπέροχες στολές τους χόρεψαν και τραγούδησαν τραγούδια της Άνοιξης και παρέσυραν όλες τις ηλικίες να χορέψουν μαζί τους. Ευχαριστούμε θερμά την Πρόεδρό του, Ελένη Τσαλδάρη και την έφορο Μαίρη Κώτσου.

– Στο Μουσείο Ελληνικής Λαϊκής Τέχνης και την Προϊσταμένη Ελένη Μελίδη, για τις ξεναγήσεις στους θαυμάσιους ιστορικούς χώρους και τους άξιους συνεργάτες που διαθέτει.

– Στο Μουσείο Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και τον Προϊστάμενο Γιάννη Καρανικολή, που στο επιβλητικό αρχοντικό υποδέχονταν φιλόξενα τους Αθηναίους.

– Στο Ελληνικό Παιδικό Μουσείο και την Διευθύντριά του Αναστασία Καφίρη για τα παιχνίδια αρχαίων που έστησαν στην Κυδαθηναίων.

– Στο Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης και τη Διευθύντριά του Εύα Σταμάτη που ζωγράφισαν την Πλάκα μαζί με τα παιδιά.

– Στον Σύλλογο Αθηναίων και τον Πρόεδρό του Ελευθέριο Σκιαδά για τις μελωδικές Καντάδες που ξανακούστηκαν στην Πλάκα.

Στους αξιόλογους επιστήμονες από την Λίλα Μαραγκού, την Πόπη Παπαγγελή, την Φανή Μαλούχου, τον Πέτρο Θέμελη, τον Τάσο Τανούλα, την Άρτεμη Σκουμπουρδή, και όλους τους σημαντικούς ξεναγούς μας που προσέλκυσαν εκατοντάδες πολίτες, για τις ανάρπαστες ξεναγήσεις τους που ζωντάνεψαν τα 10 επιλεγμένα μνημεία και την ιστορία του τόπου.

Στον άξιο Καραγκιοζοπαίκτη Ηλία Καρελλά που ξαναζωντάνεψε τον Καραγκιόζη στην Πλατεία Λυσικράτους, εκεί που ήταν και παλιά το στέκι του μεγάλου Χαρίδημου, όπου εκατοντάδες παιδάκια καθισμένα σε λινάτσες στον αρχαιολογικό χώρο μετείχαν στις περιπέτειές του για ανακύκλωση και για προστασία των δασών.

Στην Νίκη Κάπαρη και τον Γιάννη Ψειμάδα που ταξίδεψαν μικρούς και μεγάλους με τα παραμύθια τους στον χώρο της παλιάς παιδικής χαράς, που τώρα όλοι ελπίζουν να επαναλειτουργήσει.

Στους άξιους συνεργάτες της S+B που όλο το διήμερο στην αυλή της ΕΛΛΕΤ προσέφεραν στους επισκέπτες ενδημικά φυτά της Μήλου, κάνοντας τη μεταφύτευση ένα γοητευτικό παιχνίδι και στους συνεργάτες του Πελίτι που προσέφεραν ελληνικούς σπόρους και ενημέρωσαν το κοινό για τη σημασία των παραδοσιακών καλλιεργειών.

Στους κατοίκους της Πλάκας για τα κεράσματά τους και τους καταστηματάρχες για την δική τους συμμετοχή.

Σε όλους όσους συνεργάσθηκαν, εθελοντές και μέλη της ΕΛΛΕΤ. Ευχαριστούμε όλους τους εθελοντές που έκαναν τόσο υπεύθυνα αυτό που ανέλαβαν, διευκολύνοντας τον κόσμο, πάντα με ευγένεια και ένα χαμόγελο καθώς και στους χιλιάδες Αθηναίους που κατέκλυσαν την Πλάκα και με τα φυλλάδια στο χέρι έτρεχαν να προλάβουν από τον έναν χώρο στον άλλον.

Η γιορτή αυτή δεν θα είχε γίνει πραγματικότητα χωρίς την αιγίδα και τη στήριξη του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων, Πολιτισμού και Αθλητισμού καθώς και των αρμοδίων Εφοριών, του Δήμου Αθηναίων, του ΟΠΑΝΔΑ, του Υπουργείου Περιβάλλοντος Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής. Θερμές ευχαριστίες και στον Έξαρχο του Παναγίου Τάφου για την ευγενική φιλοξενία.

Ευχαριστούμε θερμά τους Χορηγούς και Δωρητές που βοήθησαν να γίνει η γιορτή μας πραγματικότητα.

Ευχαριστούμε τους Χορηγούς Επικοινωνίας για την ενθουσιώδη συμπαράστασή τους και την ουσιαστική αρωγή τους

Η χαρά στα πρόσωπα πολλών ήταν μεταδοτική, και τα μηνύματα συγκινητικά…

– «Νοιώσαμε ξανά περήφανοι για την πόλη μας»
– «Ξανα-ανακτήσαμε το ιστορικό μας κέντρο»
– «Ανακαλύψαμε τους πολύτιμους δημόσιους χώρους του κέντρου»
– «Παρ’ όλες τις δυσκολίες που περνάμε, φεύγουμε από τις εκδηλώσεις με δύναμη»
– «Ζωντάνεψε η πόλη μας»
– «Βιώσαμε ένα τσουνάμι θετικής ενέργειας!».

Η γιορτή τελείωσε, τα φώτα έσβησαν. Όμως η διάθεση συνεργασίας, η λαχτάρα ανάκτησης δημόσιων χώρων του ιστορικού κέντρου για τους πολίτες και τον πολιτισμό συνεχίζονται.

Το όνειρο, το όραμα, συνεχίζεται.

Σας ευχαριστούμε..